Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi; akaryakıt istasyonunda pompaya bağlı ödeme kaydedici cihaza taşıtın plakasını elle girmek yerine otomatik aktaran sistemdir. Taşıtın yakıt deposu girişine taşıt tanıma birimi (TTB), pompa tabancasına taşıt tanıma okuyucusu (TTO) takılır. Sistemi Darphane kurar ve işletir; dayanağı 5/10/2023 tarihli Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi Uygulama Genel Tebliği'dir (Sıra No: 1).

UTTS kimler için zorunlu?

Tebliğin 6. maddesine göre kiralama yoluyla edinilen veya işletmeye dâhil olan ve işte kullanılan taşıtlar için. Bunlara ek olarak, bu kapsama girmeyip taşıt tanıma sistemi kullanan taşıtlara 1/7/2025'ten itibaren TTB takılması gerekir. Genel bütçeli idareler, belediyeler gibi kamu idarelerinin taşıtları ve diplomatik taşıtlar zorunluluk dışındadır; zorunluluk kapsamında olmayan taşıtlara TTB isteğe bağlı olarak taktırılabilir.

LPG'li araçlarda UTTS için son tarih ne zaman?

31 Aralık 2026. Gelir İdaresi Başkanlığı'nın 30/6/2026 tarihli duyurusu, birden fazla ya da benzin veya motorin dışındaki bir yakıtla çalışan işletme taşıtlarının LPG deposuna TTB takılması için süreyi 30/6/2026'dan 31/12/2026'ya uzattı. Aynı süre, LPG pompalarına en az bir TTO takılması için istasyonlara da tanındı.

Hususi araçlara UTTS zorunlu mu?

Tebliğin bugünkü metni zorunluluğu işte kullanılan ve işletmeye dâhil ya da kiralık taşıtlara ve taşıt tanıma sistemi kullanan taşıtlara koyar; zorunluluk kapsamında olmayan taşıtlara TTB “ihtiyari olarak” taktırılabilir. 2 Sıra No.lu Tebliğ 1/7/2025'ten sonra ilk kez edinilen kayıt ve tescile tabi araçlara da süre koymuştu; 29/3/2025 tarihli 4 Sıra No.lu Tebliğ bu ibareyi metinden çıkardı.

Yalnız Darphane'nin yetkilendirdiği firmalar. TTB yakıt deposu girişine söküldüğünde çalışmayacak şekilde takılır; taşıtın sahiplik veya plaka bilgisi değişince yetkili firma tarafından değiştirilir. Başvuru ve kayıt utts.gov.tr üzerinden yapılır.

UTTS nedir: Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi, TTB takma zorunluluğu, süreler ve akaryakıt fişi

Q: UTTS takılmayan araçta akaryakıt fişi gider yazılır mı?

Tebliğin 8. maddesine göre TTB takma zorunluluğu olan taşıtlar için UTTS kapsamında düzenlenmeyen belgeler, Vergi Usul Kanunu'nun 227. maddesi uyarınca vergi kanunları bakımından hiç düzenlenmemiş sayılır. UTTS'nin sitesi de kaydı ve TTB montajı tamamlanan taşıtların akaryakıt alımlarının mevzuata uygun şekilde gider gösterilebileceğini yazar.

UTTS, akaryakıt istasyonunda pompaya bağlı ödeme kaydedici cihaza taşıtın plakasını elle girmek yerine otomatik aktaran sistemdir. Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi Uygulama Genel Tebliği (Sıra No: 1), kiralama yoluyla edinilen veya işletmeye dâhil olup işte kullanılan taşıtlara, yakıt deposu girişine Darphane’nin ürettiği taşıt tanıma birimini (TTB) taktırma zorunluluğu getirir. Bu taşıtlar için UTTS kapsamında düzenlenmeyen akaryakıt belgeleri vergi kanunları bakımından hiç düzenlenmemiş sayılır. Benzin ve motorin için Gelir İdaresi’nin tanıdığı son montaj tarihi 30 Haziran 2025 idi. LPG deposu için süre 31 Aralık 2026’ya uzatıldı.

Sürüm bilgisi: Tebliğ 5/10/2023 tarihli ve 32330 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı. Sonra 21/9/2024 (Sıra No: 2, 32669), 7/12/2024 (Sıra No: 3, 32745) ve 29/3/2025 (Sıra No: 4, 32856) tarihli Tebliğlerle değişti. Bu yazı, Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın yayımladığı güncel hali, Gelir İdaresi Başkanlığı’nın (GİB) ynokc.gib.gov.tr adresindeki süre uzatma duyurularını ve utts.gov.tr’yi 30 Eylül 2026’da okudu. GİB’in duyuru arşivinde 30/6/2026’dan sonraki bir UTTS duyurusu o gün yoktu.

UTTS ne yapar

UTTS’nin kendi sitesi sistemi şöyle tanımlar: “UTTS, istasyonlarda akaryakıt pompalarına bağlı ödeme kaydedici cihazlara taşıt plaka bilgilerinin elle girişini önleyerek otomatik olarak aktarılmasını sağlayan sistemdir.” Sistemin iki parçası vardır. Biri taşıta takılan TTB’dir; Tebliğ onu “Yakıt verilen taşıtların yakıt depo girişine monte edilebilen ve söküldüğünde tekrar kullanılamayan” bir birim olarak tanımlar. TTB plaka, motor veya şasi numarası gibi bilgileri saklar ve bunları akaryakıt alımı sırasında aktarır. Öbür parça pompa tabancasına takılan taşıt tanıma okuyucusudur (TTO). Tebliğin 4. maddesine göre sistemi Darphane kurar ve işletir; TTO’nun TTB’yi okumasıyla plaka güvenli haberleşme yöntemiyle ödeme kaydedici cihaza iletilir.

Kim TTB taktırmak zorunda

Zorunluluk Tebliğin 6. maddesindedir. Birinci fıkra şu taşıtları sayar: “Kiralama yoluyla edinilen veya işletmeye dâhil olan ve işte kullanılan taşıtlara”. Bu tarihten sonra işte kullanılmaya başlanacak taşıtlara ise TTB kullanılmaya başlanmadan önce takılır. İkinci fıkra kapsamı genişletir: birinci fıkra kapsamında yer almayan ve taşıt tanıma sistemi kullanan taşıtlara “1/7/2025 tarihinden itibaren” TTB takılması gerekir.

UTTS Genel Tebliği (Sıra No: 1) Md. 6, güncel hali: kimin için zorunlu, kimin için değil.
Fıkra	Taşıt	Durum
(1)	kiralama yoluyla edinilen veya işletmeye dâhil olan ve işte kullanılan taşıtlar	zorunlu
(2)	(1) kapsamında olmayıp taşıt tanıma sistemi kullanan taşıtlar	1/7/2025’ten itibaren zorunlu
(3)	genel bütçeye dâhil daireler, özel bütçeli idareler, il özel idareleri, belediyeler ve bağlı kuruluşları ile mahalli idare birliklerinin taşıtları	zorunluluk kapsamında değil
(4)	yabancı devletlerin diplomatik temsilcilikleri ve vergi muafiyeti tanınan uluslararası kuruluşlar ile bunların mensuplarının taşıtları	zorunluluk kapsamında değil
(5)	zorunluluk kapsamında olmayan diğer taşıtlar	“ihtiyari olarak” taktırılabilir

2 Sıra No.lu Tebliğ, 1/7/2025’ten itibaren ilk defa edinilen ve kayıt ve tescile tabi olan taşıtlar için de bir süre koymuştu. 4 Sıra No.lu Tebliğ, bu tarih gelmeden, 29/3/2025’te ibareyi metinden çıkardı.

Süreler: nasıl uzadı

TTB takma süreleri: Tebliğler ve GİB duyuruları (Tebliğin 11. maddesi GİB’e süreleri her defasında 6 ayı geçmemek üzere uzatma yetkisi verir).
Metin	Ne değişti
Tebliğ (Sıra No: 1), 5/10/2023	işte kullanılan taşıtlara TTB için son tarih 31/12/2024
Tebliğ (Sıra No: 3), 7/12/2024	son tarih 31/1/2025; geçici madde: bu tarihe kadar utts.gov.tr’de başvuru ve kayıt yapanlar TTB’yi en geç 30/4/2025’e kadar taktırabilir
Tebliğ (Sıra No: 4), 29/3/2025	benzin veya motorin dışındaki yakıta ilişkin depo için 31/12/2025; taşıt tanıma sistemi kullanan taşıtlar için 1/7/2025
GİB duyurusu, 30/4/2025	başvuru ve kayıt için 31/1/2025 tarihi 2/6/2025’e; taşıt sahipleri için montaj tarihi 30/4/2025’ten 30/6/2025’e
GİB duyurusu, 25/12/2025	LPG deposu için 31/12/2025 tarihi 30/6/2026’ya
GİB duyurusu, 30/6/2026	LPG deposu için 30/6/2026 tarihi 31/12/2026’ya

30/6/2026 tarihli duyurunun sonucu şöyledir: birden fazla ya da benzin veya motorin dışındaki bir yakıtla (LPG) çalışan işletme taşıtlarının LPG depolarına TTB’lerin “31/12/2026 tarihine kadar taktırılması gerekmektedir.” Aynı duyuru, LPG pompalarından en az birine TTO takılması için istasyonlara da aynı tarihi tanır.

Akaryakıt fişi ve gider

Vergi sonucu Tebliğin 8. maddesinin üçüncü fıkrasındadır: “Bu Tebliğ ile TTB takılma zorunluluğu getirilen taşıtlar için, UTTS kapsamında düzenlenmeyen belgeler, 213 sayılı Kanunun 227 nci maddesine istinaden vergi kanunları bakımından hiç düzenlenmemiş sayılacaktır.” UTTS’nin sitesi aynı şeyi olumlu yönden söyler: “UTTS kaydı ve TTB montajı tamamlanan taşıtlara ait akaryakıt alımları mevzuata uygun şekilde gider olarak gösterilebilir.” Tebliğin 10. maddesi usul ve esaslara aykırı hareket edenler ile süresinde yükümlülüğünü yerine getirmeyenler için Vergi Usul Kanunu’nun ilgili ceza hükümlerine gönderir; tutar yazmaz.

TTB nasıl takılır

Tebliğin 6. maddesi usulü sayar. TTB’leri “sadece Darphane tarafından yetkilendirilen firmalar” takar. TTB, taşıtın yakıt depo girişine söküldüğünde çalışmayacak şekilde takılır. Montajda ruhsattaki bilgiler birime tanımlanır ve bilgiler UTTS’ye bildirilince aktivasyon tamamlanır. Taşıtın sahiplik veya plaka bilgisi değişirse TTB’yi yetkili firma değiştirir. Arıza ya da bozulma dışında TTB taşıttan sökülmez. Darphane’nin yetkilendirdiği taşıt montaj firmalarının listesi utts.gov.tr’de yayımlanıyor. Başvuru, sitedeki rehbere göre utts.gov.tr’de “Taşıt Sahibi” rolüyle yapılır. TTB ve hizmet ücretlerini Tebliğin 11. maddesine göre Darphane belirler ve darphane.gov.tr’de ilan eder; bu yazı ücret vermez.

Bu yazının kapsamı dışında

Vergi danışmanlığı, montaj firması seçimi, fiyatlar ve portalın kullanımı bu yazıda yoktur. İstasyonların TTO yükümlülüğüne yalnız süre tablosunda değinildi. Bir çekicinin yakıt dahil işletme maliyeti bir çekicinin işletme maliyeti yazısında, ticari taşıma için gereken yetki belgesi K belgesi yazısında anlatılıyor.