Transgraniczne mandaty w UE: co dyrektywa (UE) 2024/3237 zmienia dla kierowców ciężarówek i autobusów

Dyrektywa (UE) 2015/413 pozwala państwu członkowskiemu UE, w którym popełniono przestępstwo lub wykroczenie przeciwko bezpieczeństwu ruchu drogowego pojazdem zarejestrowanym w innym państwie członkowskim, ustalić, na kogo pojazd jest zarejestrowany, i ścigać to przestępstwo lub wykroczenie. Zmieniła ją dyrektywa (UE) 2024/3237 z dnia 19 grudnia 2024 r. Lista przestępstw i wykroczeń wydłuża się z 8 do 18 pozycji, wśród nich korzystanie z przeciążonego pojazdu, niezachowanie bezpiecznej odległości i nieprzestrzeganie przepisów na przejazdach kolejowych; zawiadomienie wysyłane za granicę musi mieć minimalną treść i być wydane w języku dokumentu rejestracyjnego pojazdu; a państwo członkowskie może zwrócić się do państwa rejestracji lub zamieszkania o wyegzekwowanie niezapłaconej administracyjnej grzywny w ruchu drogowym wyższej niż 70 EUR. Objęte są ciężarówki, autobusy, zespoły pojazdów i przyczepy. Oba akty są dyrektywami skierowanymi do państw członkowskich, więc docierają do kierowców i przewoźników za pośrednictwem prawa krajowego; termin przyjęcia krajowych środków niezbędnych do wdrożenia zmian z 2024 r. upływa 20 lipca 2027 r.

Stan na 25 października 2026 r. Tego dnia przeczytano, na stronach Urzędu Publikacji UE: dyrektywę (UE) 2024/3237 w brzmieniu opublikowanym w Dzienniku Urzędowym 30 grudnia 2024 r. oraz dyrektywę (UE) 2015/413 w tekście skonsolidowanym z 19 stycznia 2025 r., który uwzględnia zmiany z 2024 r. Tekst skonsolidowany zastrzega, że „służy wyłącznie do celów informacyjnych i nie ma mocy prawnej”.

Dyrektywa stosowana za pośrednictwem prawa krajowego

Dyrektywa 2015/413 została przyjęta 11 marca 2015 r. Od zmiany z 2024 r. jej tytuł brzmi: „w sprawie ułatwień w zakresie transgranicznej wymiany informacji i wzajemnej pomocy w odniesieniu do przestępstw lub wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu ruchu drogowego”; słowa „i wzajemnej pomocy” są nowe. Art. 1 określa cel dyrektywy: jest nim „zapewnienie wysokiego poziomu ochrony wszystkich użytkowników dróg w Unii poprzez ułatwienie transgranicznej wymiany informacji w odniesieniu do przestępstw lub wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu ruchu drogowego oraz poprzez ułatwienie egzekwowania kar, w przypadku gdy te przestępstwa lub wykroczenia popełniane są podczas kierowania pojazdami zarejestrowanymi w państwie członkowskim innym niż państwo członkowskie, w którym je popełniono”.

Dyrektywa 2024/3237 została opublikowana w Dzienniku Urzędowym 30 grudnia 2024 r. i weszła w życie „dwudziestego dnia po jej opublikowaniu” (art. 3). Zgodnie z art. 4 dyrektywa „skierowana jest do państw członkowskich”. Termin określa art. 2 ust. 1: „Państwa członkowskie wprowadzają w życie przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne niezbędne do wykonania niniejszej dyrektywy do dnia 20 lipca 2027 r.” Termin transpozycji pierwotnej dyrektywy upływał 6 maja 2015 r.; Dania, Irlandia i Zjednoczone Królestwo mogły go przedłużyć do 6 maja 2017 r. (art. 12 dyrektywy 2015/413).

Przestępstwa i wykroczenia są definiowane przez odesłanie do prawa krajowego, większość z nich z końcowymi słowami „zgodnie z definicją w prawie państwa członkowskiego popełnienia przestępstwa lub wykroczenia”, a motyw 6 dyrektywy z 2024 r. odnotowuje, że są one „klasyfikowane w prawie krajowym jako przestępstwa lub wykroczenia administracyjne albo karne”. Jedyna kwota pieniężna w tekście, 70 EUR, jest progiem egzekwowania transgranicznego (art. 5f ust. 3 lit. d)). Motyw 5 wyjaśnia wybór nowych przestępstw i wykroczeń: „powinny mieć bezpośredni związek z bezpieczeństwem ruchu drogowego, a ich dodanie powinno mieć na celu przeciwdziałanie niebezpiecznemu i lekkomyślnemu zachowaniu, które stanowi poważne zagrożenie dla użytkowników dróg”.

Ciężarówki, autobusy, zespoły pojazdów i przyczepy

Zmiana z 2024 r. zastąpiła definicję pojazdu. Brzmi ona obecnie: „każdy środek transportu podlegający rejestracji zgodnie z prawem państwa członkowskiego rejestracji lub państwa członkowskiego popełnienia przestępstwa lub wykroczenia, który jest zwykle używany do przewozu drogowego osób lub rzeczy, w tym zespoły pojazdów lub przyczepy” (art. 3 lit. a)).

Dane rejestracyjne, które może przeszukiwać państwo członkowskie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia, obejmują dane o masie i osiach. Sekcja 2 załącznika wymienia kod kategorii UE, dopuszczalną masę całkowitą pojazdu i całego pojazdu dopuszczonego do ruchu, liczbę osi, rozstaw osi, maksymalną technicznie dopuszczalną masę holowniczą przyczepy z hamulcem i bez hamulca oraz, w przypadku pojazdów o masie całkowitej przekraczającej 3 500 kg, rozdział maksymalnej technicznie dopuszczalnej masy całkowitej między osie, maksymalnie pięć. Posiadaczem i właścicielem może być osoba fizyczna lub prawna; przewidziano pole „Nazwisko lub nazwa firmy”.

Zmiana z 2024 r. dodaje trzecią rolę. „Użytkownik końcowy” oznacza „każdą osobę, która nie jest posiadaczem ani właścicielem pojazdu, lecz inną osobą wskazaną w rejestrze pojazdów państwa członkowskiego rejestracji, która jest upoważniona do korzystania z tego pojazdu lub bycia odpowiedzialną za jego bieżącą eksploatację, w szczególności na podstawie długoterminowej umowy leasingu lub wynajmu lub jako części parku samochodowego dostępnego dla pracowników” (art. 3 lit. y)). Państwa członkowskie muszą przechowywać w rejestrze dane dotyczące poprzednich posiadaczy, właścicieli i użytkowników końcowych „przez co najmniej 12 miesięcy po każdej zmianie posiadacza, właściciela lub użytkownika końcowego pojazdu” (art. 4a ust. 2). Podmioty prawne będące posiadaczami, właścicielami lub użytkownikami końcowymi „mają prawo do uzyskania informacji dotyczących przetwarzania swoich danych” (art. 7).

Wymiana obejmuje pojazdy zarejestrowane w państwie członkowskim. W przypadku pojazdów zarejestrowanych w państwie trzecim dyrektywa przewiduje sprawozdawczość: sprawozdanie każdego państwa członkowskiego musi wskazywać „liczbę i rodzaj przestępstw lub wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu ruchu drogowego wymienionych w art. 2 ust. 1, popełnionych przez kierowców pojazdów zarejestrowanych w państwie trzecim” (art. 6 ust. 3). Motyw 29 stwierdza, że „można rozważyć”, w jaki sposób zająć się takimi przestępstwami lub wykroczeniami.

18 przestępstw i wykroczeń

Art. 3 definiuje kilka z nich:

• Przekroczenie dopuszczalnej prędkości oznacza „przekroczenie ograniczeń prędkości obowiązujących na danej drodze lub dla danego rodzaju pojazdu w państwie członkowskim, w którym zostało popełnione przestępstwo lub wykroczenie” (art. 3 lit. d)).
• Korzystanie z przeciążonego pojazdu oznacza „korzystanie z pojazdu, który nie spełnia wymogów określonych dla jego maksymalnej dopuszczalnej masy lub maksymalnego dopuszczalnego nacisku osi, określonych w krajowych przepisach ustawowych, wykonawczych lub administracyjnych transponujących dyrektywę Rady 96/53/WE”, a w przypadku pojazdów lub operacji, dla których ta dyrektywa nie określa takich wymogów, w prawie państwa członkowskiego popełnienia przestępstwa lub wykroczenia (art. 3 lit. u)). Unijne limity masy i nacisku na oś z dyrektywy 96/53/WE opisano w zestawieniu masy ciężarówek: DMC, masa całkowita zespołu pojazdów i naciski na osie.
• Niezachowanie bezpiecznej odległości oznacza „niezachowanie wystarczającej odległości od pojazdu z przodu”, zgodnie z definicją w prawie krajowym (art. 3 lit. o)).
• Niebezpieczne parkowanie lub zatrzymanie odsyła do przepisów krajowych o parkowaniu lub zatrzymaniu w sposób niebezpieczny; „nieuiszczenie opłat parkingowych oraz inne podobne przestępstwa lub wykroczenia nie są uznawane za niebezpieczne parkowanie lub zatrzymanie” (art. 3 lit. q)).
• Korytarze życia obejmują „nieprzestrzeganie mających zastosowanie przepisów umożliwiających pojazdom służb ratunkowych, takim jak pojazdy policyjne, ratownicze lub wozy strażackie, przejazdu i dotarcia na miejsce sytuacji nadzwyczajnej” (art. 3 lit. t)).
• Przejazdy kolejowe obejmują „niezatrzymanie się na przejeździe kolejowym lub niebezpieczne zachowanie na przejeździe kolejowym” (art. 3 lit. ac)).

Nieprzestrzeganie przepisów dotyczących ograniczeń ruchu pojazdów oznacza nieprzestrzeganie „wyraźnie i widocznie wyznaczonych przepisów dotyczących ograniczeń ruchu dla wszystkich lub niektórych kategorii pojazdów do celów bezpieczeństwa drogowego, na przykład w przypadku stref dla pieszych i stref szkolnych oraz pasów ruchu dla rowerów” (art. 3 lit. aa)). Art. 2 ust. 1 wyłącza z tego przestępstwa lub wykroczenia dwa przypadki: gdy informacje o granicach, statusie dostępu i warunkach w strefach ograniczonego ruchu nie zostały utworzone i udostępnione za pośrednictwem krajowego punktu dostępu zgodnie z rozporządzeniem delegowanym (UE) 2022/670 oraz gdy „kierowca nie przestrzega przepisów dotyczących opłat, które należy uiścić przed wjazdem na obszar podlegający ograniczeniom ruchu pojazdów”. Lista w art. 2 ust. 1 nie wymienia weekendowych, świątecznych ani nocnych zakazów ruchu; zakazy te dla ciężkich ciężarówek opisano kraj po kraju w zestawieniu zakazy ruchu ciężarówek w Europie.

Od kiedy takie dane muszą być dostępne, określa dyrektywa 2010/40/UE w sprawie inteligentnych systemów transportowych, zmieniona dyrektywą (UE) 2023/2661. Jej załącznik III zalicza granice ograniczeń o charakterze strefowym, aktualny status dostępu i warunki ruchu w strefach ruchu regulowanego do rodzajów danych, które państwa członkowskie udostępniają niezwłocznie za pośrednictwem krajowych punktów dostępu, jeżeli zostały utworzone lub zaktualizowane 31 grudnia 2026 r. lub później – w bazowej i kompleksowej transeuropejskiej sieci drogowej, na innych autostradach i odcinkach dróg głównych o średnim dobowym natężeniu ruchu w ciągu roku powyżej 8 500 pojazdów oraz na wszystkich drogach w miastach położonych w centrum węzłów miejskich; państwo członkowskie może ograniczyć zasięg w tych miastach do ulic o natężeniu powyżej 7 000 pojazdów na dobę, jeżeli powiadomi o tym Komisję do 31 grudnia 2026 r. Dla tych samych danych utworzonych przed tą datą załącznik III nie podaje jeszcze terminu i pozostawia go aktom delegowanym.

Jak przestępstwo lub wykroczenie dociera do posiadacza pojazdu

W przypadku przestępstwa lub wykroczenia wykrytego na jego terytorium państwo członkowskie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia uzyskuje dostęp do krajowych danych rejestracyjnych pojazdów drugiego państwa „wraz z upoważnieniem do automatycznego wyszukiwania”: do danych dotyczących pojazdu oraz jego posiadacza i, w przypadku gdy są dostępne, właściciela i użytkownika końcowego (art. 4 ust. 1). Wyszukiwanie prowadzi się z użyciem pełnego numeru rejestracyjnego, a każdy wniosek zawiera nazwę organu, nazwę użytkownika osoby zajmującej się wnioskiem i numer sprawy (art. 4 ust. 2).

Wyszukiwanie może przebiegać w dwóch etapach. Aby ustalić, czy pojazdem popełniono przestępstwo lub wykroczenie, organ może najpierw zwrócić się wyłącznie o dane techniczne pojazdu wymienione w załączniku sekcja 2 część I i II, które obejmują wspomniane wyżej dane o masie i osiach. „W przypadku ustalenia, że dane przestępstwo lub wykroczenie przeciwko bezpieczeństwu ruchu drogowego popełniono podczas kierowania danym pojazdem”, może następnie zwrócić się o dane osobowe (art. 4 ust. 3). Państwa członkowskie wymieniają informacje i obsługują wzajemną pomoc za pomocą oprogramowania europejskiego systemu informacji o pojazdach i prawach jazdy (EUCARIS), a informacje „przekazuje się w formie zaszyfrowanej” (art. 5g ust. 1 i 2). Krajowy punkt kontaktowy państwa rejestracji musi zapewnić przekazanie konkretnej wiadomości, jeżeli na przykład w chwili popełnienia przestępstwa lub wykroczenia pojazd lub jego tablica rejestracyjna były oznaczone jako skradzione (art. 4 ust. 5).

Zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa lub wykroczenia drogowego

Jeżeli organ podejmie decyzję o wszczęciu postępowania, wydaje zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa lub wykroczenia drogowego, którego adresatem jest „osoba zainteresowana”. Może to być osoba zidentyfikowana jako osobiście odpowiedzialna albo posiadacz, właściciel, użytkownik końcowy lub kierowca pojazdu, „nawet jeżeli osoby tej nie zidentyfikowano jako osobiście odpowiedzialnej, zgodnie z prawem krajowym państwa członkowskiego popełnienia przestępstwa lub wykroczenia” (art. 3 lit. x)).

Zawiadomienie skierowane do posiadacza, właściciela lub użytkownika końcowego wydaje się „nie później niż 11 miesięcy po popełnieniu przestępstwa lub wykroczenia przeciwko bezpieczeństwu ruchu drogowego”, w przypadku gdy automatyczne wyszukiwanie powiodło się, a tożsamość i adres zostały ustalone; w przeciwnym razie nie później niż 5 miesięcy po ich ustaleniu przez organ (art. 5a ust. 2). Przesyła się je „za pomocą poczty, rejestrowanego doręczenia, listu poleconego lub równoważnego środka elektronicznego” (art. 5a ust. 1). Poza poinformowaniem osoby o przestępstwie lub wykroczeniu zawiadomienie może zawierać wniosek o ujawnienie tożsamości i adresu osoby odpowiedzialnej, zapytanie, czy osoba przyznaje się do popełnienia przestępstwa lub wykroczenia, czy mu zaprzecza, albo wezwanie do zapłaty (art. 5 ust. 1).

Art. 5 ust. 2 określa minimalną treść. Zawiadomienie musi zawierać:

• wskazanie, że wydano je do celów dyrektywy, oraz nazwę, adres pocztowy, numer telefonu i adres e-mail organu;
• numer rejestracyjny pojazdu, miejsce, datę i godzinę oraz rodzaj przestępstwa lub wykroczenia, naruszone przepisy, a w stosownych przypadkach dane dotyczące urządzenia, które je wykryło;
• kwalifikację prawną, kary i inne skutki prawne, w tym zakazy prowadzenia pojazdów mechanicznych, punkty karne lub inne ograniczenia uprawnień do kierowania pojazdami;
• informacje o tym, gdzie, kiedy i w jaki sposób można skorzystać z prawa do obrony lub odwołać się, o wymogach dopuszczalności, terminie oraz o tym, czy mają zastosowanie postępowania zaoczne;
• w stosownych przypadkach informacje o środkach przyjętych w celu zidentyfikowania osoby zainteresowanej oraz o „konsekwencjach braku współpracy”;
• w stosownych przypadkach nazwę, adres i numer IBAN organu, w którym można uregulować karę pieniężną, termin płatności oraz alternatywne metody płatności dostępne dla rezydentów i osób niebędących rezydentami;
• mające zastosowanie przepisy o ochronie danych i prawa osób, których dane dotyczą;
• w stosownych przypadkach informacje o tym, czy i w jaki sposób można złagodzić karę, „w tym poprzez wczesną zapłatę kary pieniężnej”;
• link i w miarę możliwości kod QR do portalu CBE.

W przypadku osób niebędących rezydentami początek biegu terminów na odwołanie się lub złagodzenie kary musi odpowiadać „dacie wysłania pocztą lub w formie elektronicznej lub otrzymania zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa lub wykroczenia drogowego lub urzędowej decyzji o odpowiedzialności osoby zainteresowanej” (art. 5 ust. 6). Na wniosek osoba zainteresowana uzyskuje dostęp do wszystkich informacji, którymi organ dysponuje w związku z postępowaniem przygotowawczym (art. 5 ust. 5), a art. 5a ust. 3 stanowi: „Zachęca się państwa członkowskie do zezwalania osobom zainteresowanym na zdalny udział w postępowaniu sądowym za pomocą łącza wideo”. Dotychczasowy wzór pisma z załącznika II do dyrektywy z 2015 r. został uchylony (art. 1 pkt 19 dyrektywy 2024/3237).

Język zawiadomienia

Zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa lub wykroczenia drogowego oraz wszelkie istotne dokumenty uzupełniające wydaje się „w języku dokumentu rejestracyjnego pojazdu” (art. 5b ust. 1); język ten jest jednym z elementów danych zwracanych przy wyszukiwaniu danych rejestracyjnych (załącznik, sekcja 2 część I). Na wniosek osoby zainteresowanej organ musi zezwolić tej osobie „na otrzymanie dokumentów uzupełniających w jednym dodatkowym języku urzędowym instytucji Unii, który nie jest językiem dokumentu rejestracyjnego pojazdu” (art. 5b ust. 4). Nie wymaga się tłumaczenia części istotnych dokumentów, które nie mają znaczenia dla zrozumienia sprawy (art. 5b ust. 3). Na wniosek organ musi „skutecznie i szybko” dokonać weryfikacji zawiadomienia lub dokumentu uzupełniającego z tego powodu, że nie są one zgodne z przepisami dotyczącymi treści, doręczania lub języka (art. 5b ust. 6).

Kontrola drogowa

Kierowca niebędący rezydentem, poddany kontroli na miejscu w ramach kontroli drogowej, otrzymuje zawiadomienie o treści określonej w art. 5 ust. 2, jeżeli organ nie wyegzekwował kary na miejscu (art. 5 ust. 3). Jeżeli organ wyegzekwował karę na miejscu, kierowca musi otrzymać co najmniej „pokwitowanie transakcji finansowej lub zawiadomienie o nałożeniu kary pieniężnej, która ma zostać uiszczona w określonym terminie”, dane kontaktowe organu, informacje o popełnionych przestępstwach lub wykroczeniach oraz, w miarę możliwości, link lub kod QR do portalu CBE (art. 5 ust. 4). Przekazuje się je w jednym z języków urzędowych państwa członkowskiego popełnienia przestępstwa lub wykroczenia lub w innym języku urzędowym UE uznanym przez organ za odpowiedni. Drogowe kontrole techniczne ciężarówek i autobusów opisano w tekście o badaniach technicznych i kontrolach drogowych.

Wskazanie kierowcy: wzajemna pomoc

Jeżeli właściwe organy państwa członkowskiego popełnienia przestępstwa lub wykroczenia, „po wyczerpaniu wszelkich innych dostępnych im środków”, nadal nie mogą zidentyfikować osoby zainteresowanej w stopniu pewności wymaganym w ich prawie krajowym, mogą zwrócić się o pomoc do państwa członkowskiego rejestracji lub zamieszkania (art. 5c ust. 1). Państwo to może zostać poproszone o ustalenie tożsamości i adresu tej osoby, z wykorzystaniem rejestrów takich jak rejestry praw jazdy lub rejestry ludności, albo o wezwanie posiadacza, właściciela lub użytkownika końcowego pojazdu do przekazania informacji o tożsamości, adresie i innych danych kontaktowych osoby odpowiedzialnej, zgodnie z procedurami krajowymi, które mają być stosowane „tak, jak gdyby dana czynność dochodzeniowo-śledcza została zarządzona przez organy tego państwa członkowskiego” (art. 5c ust. 5). Wniosek zawiera, „jeżeli jest dostępny, zarejestrowany wizerunek kierowcy pochodzący z urządzenia wykrywającego, w szczególności rejestrującego prędkość” (art. 5c ust. 6 lit. b)). Odpowiedź należy przekazać nie później niż 2 miesiące od dnia, w którym państwo, do którego skierowano wniosek, zgromadziło informacje (art. 5c ust. 7). Państwo to może odmówić wyłącznie z przyczyn wymienionych w art. 5c ust. 8: immunitet lub przywilej, zasada ne bis in idem, prowadzone postępowanie przygotowawcze w sprawie przestępstwa, bezpieczeństwo narodowe, prawa podstawowe albo bezpieczeństwo osoby lub tożsamość osoby chronionej.

Państwa członkowskie mogą również stosować własne środki krajowe w celu identyfikacji osoby odpowiedzialnej, „takie jak środki dotyczące obowiązku współpracy posiadacza, właściciela lub użytkownika końcowego pojazdu przy identyfikacji osoby odpowiedzialnej, pod warunkiem że przestrzegane są prawa podstawowe i prawa procesowe wynikające z prawa unijnego i krajowego” (art. 5d ust. 1). Ich organy mogą doręczać dokumenty wzywające osoby zainteresowane do potwierdzenia ich odpowiedzialności oraz stosować „w możliwie najszerszym zakresie” obowiązki istotne dla identyfikacji osoby odpowiedzialnej, „w tym powiązane z nimi kary” (art. 5d ust. 2). Motyw 20 dodaje, że środki te powinny wywoływać wobec osób zainteresowanych takie same skutki prawne jak w sprawach krajowych, przy zachowaniu tych samych standardów praw podstawowych i procesowych.

Niezapłacone grzywny: egzekwowanie w państwie rejestracji lub zamieszkania

Art. 5f jest nowy. Państwa członkowskie „udzielają sobie pomocy w egzekwowaniu przepisów w przypadku nieuiszczenia grzywny w ruchu drogowym nałożonej za popełnienie przestępstwa lub wykroczenia przeciwko bezpieczeństwu ruchu drogowego wymienionego w art. 2 ust. 1”. Po doręczeniu zawiadomienia i w przypadku nieuiszczenia grzywny państwo członkowskie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia może zwrócić się do państwa członkowskiego rejestracji lub zamieszkania o pomoc w jej wyegzekwowaniu, ale tylko wtedy, gdy spełnione są wszystkie cztery warunki z art. 5f ust. 3:

• decyzja „ma charakter administracyjny, jest ostateczna i egzekwowalna” zgodnie z prawem państwa członkowskiego popełnienia przestępstwa lub wykroczenia;
• państwo to posiada dowód doręczenia osobie zainteresowanej wezwania do zapłaty;
• osoba została poinformowana o środkach zaskarżenia decyzji i miała możliwość skorzystania z nich;
• „grzywna w ruchu drogowym jest wyższa niż 70 EUR”.

Państwo, do którego skierowano wniosek, uznaje decyzję „bez konieczności jakichkolwiek dalszych formalności” i podejmuje środki w celu jej wyegzekwowania (art. 5f ust. 6); egzekwowanie podlega jego przepisom (art. 5f ust. 7). Może odmówić wyłącznie z przyczyn wymienionych w art. 5f ust. 8: ne bis in idem, immunitet, egzekwowanie wyłączone ze względu na upływ czasu zgodnie z jego prawem, decyzja, która nie jest ostateczna, decyzja nieprzetłumaczona zgodnie z art. 5b, niekompletny wniosek lub naruszenie praw podstawowych. Jeżeli osoba zainteresowana wykaże, że grzywna została zapłacona, państwo, do którego skierowano wniosek, powiadamia państwo członkowskie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia (art. 5f ust. 5). Uzyskane kwoty przypadają państwu członkowskiemu rejestracji lub zamieszkania, chyba że państwa te „uzgodniły inaczej” (art. 5f ust. 9). Artykuł nie wyklucza stosowania decyzji ramowej 2005/214/WSiSW w odniesieniu do wzajemnego uznawania kar finansowych (art. 5f ust. 10), która, jak ujmuje to motyw 24, „nie jest dostosowana do masowego przetwarzania przestępstw lub wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu ruchu drogowego, pociągających za sobą niewielkie kary pieniężne często kwalifikowane jako administracyjne”.

Prywatne podmioty prawne: 20 lipca 2029 r.

Art. 5h ust. 1: „Do dnia 20 lipca 2029 r. państwa członkowskie zapewniają, aby ich właściwe organy nie upoważniały podmiotów prawnych będących własnością prywatną lub prywatnie zarządzanych, mających odrębną osobowość prawną, do prowadzenia jakiejkolwiek działalności związanej ze stosowaniem niniejszej dyrektywy”. Motyw 27 wiąże tę regułę z zapobieganiem „nadużyciom, które wystąpiły w trakcie wykonywania dyrektywy (UE) 2015/413” i pozostawia miejsce na korzystanie z usług wsparcia technicznego, „takich jak usługi pocztowe, budowa lub konserwacja urządzeń rejestrujących oraz przeprowadzanie badań na obecność narkotyków lub alkoholu w organizmie przeprowadzanych przez laboratoria prywatne”. Do tego dnia art. 5h ust. 2 wymaga, aby wyłącznie właściwym organom wolno było inicjować i przeprowadzać procedury, a zawiadomienie wysłane przez upoważniony podmiot prywatny musi to wskazywać i zawierać „jasne rozgraniczenie między kwotami roszczeń pieniężnych w oparciu o ich podstawę prawną” (art. 5 ust. 2 lit. j)).

Portal CBE

Komisja musi utworzyć i utrzymywać internetowy portal, portal CBE, „dostępny we wszystkich językach urzędowych instytucji Unii”, zawierający informacje o przepisach obowiązujących w państwach członkowskich, środkach zaskarżenia, prawach osób zainteresowanych, w tym opcjach językowych, przepisach o ochronie danych, mających zastosowanie karach, w tym konsekwencjach niefinansowych, oraz sposobach płatności grzywien (art. 8 ust. 1). Motyw 37 wymienia konsekwencje niefinansowe: systemy punktów karnych lub zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych „w postaci tymczasowego lub trwałego cofnięcia prawa jazdy”. Państwa członkowskie muszą zamieścić link do portalu na stronach internetowych swoich właściwych organów (art. 8 ust. 3).

Terminy

Czego nie obejmuje ta strona

• Krajowych przepisów transponujących dyrektywę, przepisów ruchu drogowego poszczególnych państw członkowskich ani wysokości grzywien.
• Przepisów Unii dotyczących współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych, na które dyrektywa nie ma wpływu (art. 2 ust. 2), w tym decyzji ramowej 2005/214/WSiSW w odniesieniu do wzajemnego uznawania kar finansowych i dyrektywy 2014/41/UE w sprawie europejskiego nakazu dochodzeniowego.
• Rejestracji na granicy kierowców spoza UE, opisanej w zestawieniu EES i ETIAS dla kierowców ciężarówek i autokarów.