TruckBusWorld

Serwisowanie ciężarówek elektrycznych w porównaniu z dieslem: co odpada, co zostaje

Co listy umów serwisowych Volvo usuwają, a co zachowują w ciężarówce elektrycznej, jak Volvo, MAN i Scania opisują interwały i co brytyjska DVSA sprawdza inaczej.

Opublikowano · Zaktualizowano

Niebieski elektryczny ciągnik siodłowy z napędem bateryjnym wystawiony na targach, z podniesioną kabiną odsłaniającą komorę układu napędowego z pomarańczowym okablowaniem wysokiego napięcia, obok czerwony wózek narzędziowy
Matti Blume — CC BY-SA 4.0

FAQ Volvo dotyczące ciężarówek elektrycznych podaje: „The maintenance intervals are roughly the same, but servicing is different than servicing a traditional driveline” (interwały obsługowe są mniej więcej takie same, ale serwisowanie różni się od serwisowania tradycyjnego układu napędowego), a MAN stwierdza, że przeciętna eksploatacja nowych eTrucks „can be less maintenance and wear-intensive than diesel vehicles – this depends very much on use” (może wymagać mniej obsługi i powodować mniejsze zużycie niż w przypadku pojazdów z silnikiem Diesla – zależy to w dużej mierze od sposobu użytkowania); żaden z nich nie wyraża tego liczbowo. Różni się lista prac, które wymienia każda umowa: według naszego liczenia lista umowy serwisowej Blue Volvo dla ciężarówek elektrycznych ma dziesięć pozycji wobec siedmiu na liście Blue dla diesla i gazu i nie ma pozycji wymiany oleju silnikowego, wymiany paska i napinacza ani filtra cząstek stałych (DPF).

Ta strona opiera się na lekturze tego, co publikują trzej producenci (listy umów serwisowych i FAQ Volvo, strona eTGX firmy MAN, warunki umów Scania Great Britain), oraz tego, co Driver and Vehicle Standards Agency (DVSA) publikuje o corocznym badaniu technicznym i codziennej kontroli w Wielkiej Brytanii. Nie przytacza żadnego niezależnego badania porównującego ciężarówki elektryczne i ciężarówki z silnikiem Diesla pod względem częstotliwości serwisu, kosztów czy zużycia; żadnego nie otwarto. Opisuje, co podlega obsłudze i co obejmują umowy oraz kontrole, a nie to, jak cokolwiek się naprawia; nie ma tu diagnozowania usterek, demontażu ani procedur wymiany części.

Co listy umów Volvo usuwają, a co zachowują

Strona Service Contracts Volvo Trucks ma trzy zakładki: „Diesel & gas-powered trucks” (ciężarówki z silnikiem Diesla i gazowe), „Electric trucks” (ciężarówki elektryczne) i „Used trucks” (ciężarówki używane). Volvo stwierdza, że jego Service Contracts dla ciężarówek elektrycznych działają „the same way as Volvo Trucks’ standard Service Contracts” (tak samo jak standardowe umowy serwisowe Volvo Trucks), ale zostały „adapted to cover the components that make up the electric driveline, including the electric motor and energy storage system” (dostosowane tak, aby obejmowały podzespoły tworzące elektryczny układ napędowy, w tym silnik elektryczny i układ magazynowania energii). Na obu zakładkach poziom Blue opisano tymi samymi słowami: „covers all the necessary preventive maintenance required to keep your trucks in peak condition and is based on the actual usage of your truck” (obejmuje całą niezbędną obsługę zapobiegawczą potrzebną do utrzymania ciężarówek w doskonałym stanie i opiera się na faktycznym użytkowaniu ciężarówki).

Strona należy do globalnej witryny Volvo, nie ma daty publikacji i została przeczytana 29 września 2026 r. Poniższe listy są listami samego Volvo, a nie regułą branżową; witryn krajowych Volvo nie porównywano.

Pozycje „Maintenance & checks” (obsługa i kontrole) umowy Blue Volvo, zakładka „Diesel & gas-powered trucks” wobec zakładki „Electric trucks”. Nazwy pozycji w brzmieniu z globalnej strony Service Contracts Volvo (w nawiasach tłumaczenie), przeczytanej 29 września 2026 r. „Brak na liście” oznacza, że pozycja nie jest wymieniona na tej liście.
PozycjaBlue, diesel i gazBlue, elektryczne
Gearbox oil change (wymiana oleju w skrzyni biegów)Na liścieNa liście
Axle oil change (wymiana oleju w osi)Na liścieNa liście
Filter change (wymiana filtra)Na liścieNa liście
Engine oil change (wymiana oleju silnikowego)Na liścieBrak na liście
Belt & tensioner replacement (wymiana paska i napinacza)Na liścieBrak na liście
Particulate filter (DPF) (filtr cząstek stałych)Na liścieBrak na liście
Main/basic checks (kontrole główne/podstawowe)Na liścieBrak na liście
Electric compressor oil chnage [sic] (wymiana oleju sprężarki elektrycznej)Brak na liścieNa liście
Coolant replace (wymiana płynu chłodzącego)Brak na liścieNa liście
Cab and chassis lubrication (smarowanie kabiny i podwozia)Brak na liścieNa liście
Air dryer replacement (wymiana osuszacza powietrza)Brak na liścieNa liście
Charging regulator replace (wymiana regulatora ładowania)Brak na liścieNa liście
Inspection & safety checks (przegląd i kontrole bezpieczeństwa)Brak na liścieNa liście
Software update (aktualizacja oprogramowania)Brak na liścieNa liście

Według naszego liczenia lista dla diesla i gazu ma siedem pozycji, a lista elektryczna dziesięć, przy czym trzy są wspólne: „Gearbox oil change”, „Axle oil change” i „Filter change”. W naszej interpretacji obu list Volvo pozycje „Engine oil change”, „Belt & tensioner replacement”, „Particulate filter (DPF)” i „Main/basic checks” występują tylko na liście dla diesla i gazu, a siedem pozycji występuje tylko na liście elektrycznej, wśród nich płyn chłodzący, osuszacz powietrza, smarowanie kabiny i podwozia oraz aktualizacja oprogramowania. Elektryczne listy Blue i Silver drukują pozycję sprężarki jako „chnage”; lista Gold drukuje „change”.

Brak nazwy na liście nie jest stwierdzeniem, że danej pracy się nie wykonuje. Elektryczna lista Blue Volvo wymienia płyn chłodzący, osuszacz powietrza oraz smarowanie kabiny i podwozia; lista Blue dla diesla i gazu ich nie wymienia, a strona nie mówi, co to oznacza dla jednego czy drugiego rodzaju ciężarówki. Nie podaje dla żadnej pozycji interwału w kilometrach, godzinach ani miesiącach i nie definiuje „Filter change” (którego filtra), „Charging regulator replace” ani pozycji z poniższych list napraw; ta strona również ich nie objaśnia.

Umowy Silver i Gold dodają zakres napraw, a umowa Gold dodaje części eksploatacyjne. Volvo wymienia je dla każdej zakładki:

  • Diesel i gaz, „Powertrain repairs” (naprawy układu napędowego): „Engine” (silnik), „Exhaust system” (układ wydechowy), „Transmission” (przekładnia), „Drive unit” (jednostka napędowa), „Fuel injection” (wtrysk paliwa), „Clutch cylinder” (cylinder sprzęgła).
  • Elektryczne, „Electric driveline repairs” (naprawy elektrycznego układu napędowego): „Energy storage system (ESS)” (układ magazynowania energii), „Traction battery” (akumulator trakcyjny), „DC/DC converter” (przetwornica DC/DC), „Regenerative brake system” (układ hamowania z odzyskiem energii), „Energy storage control module” (moduł sterujący magazynowaniem energii), „Extractable Service Box” (wyjmowana skrzynka serwisowa), „On board charger” (ładowarka pokładowa), „Charging switch unit” (moduł przełączający ładowania), „Cooling pump” (pompa chłodząca), „Transmission” (przekładnia), „Drive unit” (jednostka napędowa).
  • Diesel i gaz, Gold, „Wear & tear components” (części eksploatacyjne): „Batteries” (akumulatory), „Brake discs” (tarcze hamulcowe), „Brake pads” (klocki hamulcowe), „Clutch plate” (tarcza sprzęgła), „Thrust bearing” (łożysko oporowe), „Springs” (sprężyny).
  • Elektryczne, Gold, „Wear & tear components” (części eksploatacyjne): „24V batteries” (akumulatory 24 V), „Brake discs” (tarcze hamulcowe), „Brake pads” (klocki hamulcowe), „Wiper blades” (pióra wycieraczek).

Według naszego liczenia listy napraw zawierają sześć i jedenaście pozycji, a obie wymieniają „Transmission” i „Drive unit”. Są to listy tego, co obejmuje każda umowa; ta strona nie opisuje, jak naprawia się którąkolwiek z tych części. „Brake discs” i „Brake pads” są częściami eksploatacyjnymi na obu listach Gold. Żadne źródło przeczytane na potrzeby tej strony nie wyraża liczbowo, jak hamowanie ciężarówki elektrycznej zmienia zużycie hamulców, dlatego nic takiego tu nie podano.

Interwały: co mówią Volvo, MAN i Scania

FAQ Volvo odpowiada na pytanie „What about maintenance and Volvo electric trucks?” (a co z obsługą elektrycznych ciężarówek Volvo?) zdaniem „The maintenance intervals are roughly the same, but servicing is different than servicing a traditional driveline.” (Interwały obsługowe są mniej więcej takie same, ale serwisowanie różni się od serwisowania tradycyjnego układu napędowego). Dodaje, że „the consumption of spare parts depends on the transport application, the region where the truck is in operation, and many other factors” (zużycie części zamiennych zależy od rodzaju przewozów, regionu, w którym ciężarówka jest eksploatowana, i wielu innych czynników), oraz że ciężarówki „are connected, and can report on the condition of different components” (są podłączone do sieci i mogą przekazywać informacje o stanie różnych podzespołów). FAQ zaznacza, że odnosi się „specifically, unless stated otherwise, to cab-over-engine truck models: Volvo FH Aero, FH, FM, FMX, FM Low Entry, FE, and FL” (w szczególności, o ile nie zaznaczono inaczej, do modeli ciężarówek z kabiną nad silnikiem: Volvo FH Aero, FH, FM, FMX, FM Low Entry, FE i FL). O jednej z tych ciężarówek zob. stronę modelu Volvo FH Electric.

Strona eTGX firmy MAN stwierdza pod nagłówkiem „Maintenance and repair of the MAN eTGX battery” (obsługa i naprawa akumulatora MAN eTGX), że interwały obsługi wyznaczane przez akumulator „depend heavily” (w dużym stopniu zależą) od sposobu użytkowania ciężarówki i są „calculated and determined individually for each vehicle” (obliczane i ustalane indywidualnie dla każdego pojazdu), z pomocą „continuous analyses of the battery data (battery analysis)” (ciągłych analiz danych akumulatora, czyli analizy akumulatora). Mowa w niej o interwałach wyznaczanych przez akumulator, a nie o wszystkich interwałach serwisowych ciężarówki; o samej ciężarówce zob. stronę modelu MAN eTGX. W innym miejscu strona stwierdza: „The average use of new MAN eTrucks can be less maintenance and wear-intensive than diesel vehicles – this depends very much on use.” (Przeciętna eksploatacja nowych MAN eTrucks może wymagać mniej obsługi i powodować mniejsze zużycie niż w przypadku pojazdów z silnikiem Diesla – zależy to w dużej mierze od sposobu użytkowania).

Warunki Scania (Great Britain) dla pojazdów elektrycznych o napędzie bateryjnym, z datą publikacji 14 grudnia 2023 r., definiują „Flexible Maintenance Services” (elastyczne usługi obsługowe) jako obsługę pojazdu „not periodical as set out in a Vehicle-specific plan or schedule at the time of Vehicle delivery” (nieokresową według planu lub harmonogramu ustalonego dla danego pojazdu w chwili jego dostawy), której zakres, „as to required maintenance measures along with intervals for and timing thereof” (co do wymaganych czynności obsługowych wraz z ich interwałami i terminami), „dynamically evolves over time depending on the prevailing and potentially fluctuating operational conditions for the Vehicle” (dynamicznie zmienia się w czasie w zależności od panujących i potencjalnie zmiennych warunków eksploatacji pojazdu). Dla tej opcji harmonogram lub harmonogramy obsługi właściwe dla pojazdu „will vary depending on evaluation by Scania or Scania Workshops of changes in the operational conditions of the Vehicle(s)” (będą się zmieniać w zależności od dokonanej przez Scanię lub warsztaty Scanii oceny zmian warunków eksploatacji pojazdu lub pojazdów; klauzula 2.10.1), a warsztat „shall endeavour to notify the Customer that the Vehicle or Ancillary Equipment is due planned Maintenance at least ten (10) days in advance of the due date for such Service” (dołoży starań, aby powiadomić klienta, że pojazd lub wyposażenie dodatkowe wymaga planowej obsługi, co najmniej 10 dni przed terminem tej usługi; klauzula 2.10.3). Te same warunki definiują „Maintenance” (obsługę) jako utrzymywanie pojazdu „according to its individualised program of scheduled maintenance” (zgodnie z jego indywidualnym programem planowej obsługi), a klauzula 2.10 zaczyna się od słów „For Flexible Maintenance Services:” (w odniesieniu do elastycznych usług obsługowych:), więc w naszej interpretacji elastyczna obsługa jest jedną z opcji przewidzianych w warunkach.

Ogólna umowa o naprawy i obsługę spółki Scania (Great Britain) Limited („Repair and Maintenance Agreement”, Rev. 21.08.2020) brzmi inaczej: zgodnie z klauzulą 2.1.1 spółka („the Company”) ma „carry out Routine Maintenance and inspections to the Vehicle at the intervals and in the manner prescribed by the manufacturer or at such intervals as may be required by regulations made under any Act of Parliament existing at the date hereof” (przeprowadzać rutynową obsługę i przeglądy pojazdu w odstępach i w sposób określony przez producenta lub w odstępach, jakich mogą wymagać przepisy wydane na podstawie jakiejkolwiek ustawy parlamentu obowiązującej w dniu zawarcia umowy). Dokumenty dzieli ponad trzy lata, umowa z 2020 r. nie mówi, dla jakiego układu napędowego jest przeznaczona, a żaden z dokumentów nie mówi, czy różnica wynika z układu napędowego, czy z lat, które upłynęły między nimi.

Umowy na pojazdy elektryczne: monitorowanie akumulatorów, warunki ładowania i wyłączenia

Artykuł w serwisie Volvo Trucks Stories, opatrzony na stronie datą 2024-12-04, wymienia, co obejmuje Gold Service Contract dla ciężarówek elektrycznych; wśród pozycji są „Preventive maintenance tailored to the truck’s usage” (obsługa zapobiegawcza dostosowana do użytkowania ciężarówki) i „Battery replacements” (wymiany akumulatorów). Artykuł stwierdza, że Volvo „can track the health and energy usage levels of the vehicle’s batteries in real time” (może w czasie rzeczywistym śledzić stan techniczny akumulatorów pojazdu i poziomy zużycia energii), i dodaje: „Since Volvo Trucks knows the maximum energy that any given customer needs, we can act if the minimum useable energy reaches certain levels earlier than expected.” (Ponieważ Volvo Trucks zna maksymalną energię, jakiej potrzebuje dany klient, możemy zareagować, jeśli minimalna energia użytkowa osiągnie określone poziomy wcześniej, niż oczekiwano).

Warunki Scania (Great Britain) dla pojazdów elektrycznych o napędzie bateryjnym podlegają prawu Anglii i Walii (klauzula 12.7). Zgodnie z klauzulą 3.1.2 klient („the Customer”) ma „use and maintain each Vehicle & Ancillary Equipment with due and diligent care as according to applicable operating manuals and other instructions by the manufacturer or Scania” (używać każdego pojazdu i wyposażenia dodatkowego oraz utrzymywać je z należytą i staranną dbałością, zgodnie z obowiązującymi instrukcjami obsługi i innymi instrukcjami producenta lub Scanii), w tym „regular functionality checks, charging procedures and conditions, topping up of operational fluids and other ordinary maintenance measures” (regularne kontrole działania, procedury i warunki ładowania, uzupełnianie płynów eksploatacyjnych i inne zwykłe czynności obsługowe). Każde z poniższych wyłączeń zaczyna się od słów „Unless otherwise agreed by the Parties in writing” (o ile strony nie uzgodnią inaczej na piśmie). Klauzula 4.3 wymienia elementy, które „shall not form part of the Services” (nie wchodzą w zakres usług), w tym:

  • „battery charging (of any kind)” (ładowanie akumulatorów, jakiegokolwiek rodzaju; klauzula 4.3.2);
  • „repair, renewal or replacement of any Propulsion Battery or management system” (naprawa, odnowienie lub wymiana akumulatora napędowego albo układu zarządzania), albo (i) „due to capacity loss caused by natural degradation (i.e. electro-chemical reactions in the cell as a result of long-term use)” (z powodu utraty pojemności wskutek naturalnej degradacji, tj. reakcji elektrochemicznych w ogniwie w wyniku długotrwałego użytkowania), albo (ii) takiego, „that meets or exceeds its ‘Propulsion Batteries Coverage Limit’ or ‘Technical Life Length’ (each as contained in the R&M Schedule)” (który osiąga lub przekracza swój „limit pokrycia akumulatorów napędowych” lub „techniczny okres eksploatacji”, każdy z nich określony w załączniku R&M; klauzula 4.3.3).

Klauzula 4.4 stwierdza, że usługi „will not cover defects in, damages to or depreciation of a Vehicle or any Ancillary Equipment, nor for consequential costs, when arising as a direct or indirect result of, or otherwise caused by” (nie obejmą wad, uszkodzeń ani utraty wartości pojazdu lub jakiegokolwiek wyposażenia dodatkowego ani kosztów następczych, jeżeli powstały bezpośrednio lub pośrednio w wyniku lub w inny sposób z powodu), po czym następuje lista, która obejmuje:

  • „usage of improper Propulsion Battery charging devices or sockets, or not respecting the charging procedures and conditions as described in Vehicle operation instructions or the driver manual” (używanie nieodpowiednich urządzeń lub gniazd do ładowania akumulatora napędowego albo nieprzestrzeganie procedur i warunków ładowania opisanych w instrukcji eksploatacji pojazdu lub w instrukcji dla kierowcy; klauzula 4.4.2);
  • „the tampering, removal or re(installation) of the Propulsion Battery by unauthorised parties” (ingerencję w akumulator napędowy, jego demontaż lub ponowny montaż przez osoby nieuprawnione; klauzula 4.4.3);
  • „the Propulsion Battery coming into direct contact with open fire or with excessive amounts of water (including through cleaning with high pressure cleaners or liquids being applied directly to the Propulsion Battery)” (bezpośredni kontakt akumulatora napędowego z otwartym ogniem lub z nadmierną ilością wody, w tym podczas mycia myjkami wysokociśnieniowymi lub przez nanoszenie cieczy bezpośrednio na akumulator napędowy; klauzula 4.4.4).

Wartości „Propulsion Batteries Coverage Limit” i „Technical Life Length” znajdują się w załączniku R&M (R&M Schedule), który nie jest publikowany, dlatego nie podaje się tu żadnej z nich. Klauzula 4.3.3 jest wyłączeniem w umowie o naprawy i obsługę, a nie opisem jakiejkolwiek gwarancji. Sposób, w jaki producenci określają ochronę akumulatorów, przedstawiono w tekście o gwarancjach na akumulatory ciężarówek i autobusów elektrycznych.

Warunki zawierają też umowną wartość zużycia energii na kilometr. „Cycled Energy” zdefiniowano jako „the volume of electrical energy charged-in and recuperated from a Vehicle to its Propulsion Batteries plus the volume of the electrical energy discharged from the Propulsion Batteries (regardless of the purpose and the use of such discharged energy)” (ilość energii elektrycznej wprowadzonej podczas ładowania i odzyskanej przez pojazd do jego akumulatorów napędowych powiększona o ilość energii elektrycznej oddanej z akumulatorów napędowych, niezależnie od celu i sposobu wykorzystania tej oddanej energii), a „Cycled Energy Per Km” jako „the amount of Cycled Energy used by the Vehicle per km of operation as defined in the R&M Schedule” (ilość Cycled Energy zużytej przez pojazd na km eksploatacji, określoną w załączniku R&M). Jeżeli na koniec roku R&M (R&M Year) rzeczywista wartość „exceeds the contracted value of Cycled Energy Per Km” (przekracza umowną wartość Cycled Energy Per Km), Scania jest „entitled to review and vary the applicable Charges for the remaining Contract term” (uprawniona do przeglądu i zmiany obowiązujących opłat na pozostały okres obowiązywania umowy; klauzula 5.8.4). Jeżeli rzeczywista wartość przekracza wartość umowną „by more than ten (10) percent” (o ponad 10 procent), Scania „may also at any time terminate this Contract (or alternatively, any part of the Services) with immediate effect through written notice” (może również w dowolnym momencie rozwiązać umowę, albo dowolną część usług, ze skutkiem natychmiastowym w drodze pisemnego wypowiedzenia; klauzula 9.3.2.2). Oba progi są odrębne: każde przekroczenie – dla przeglądu opłat, ponad dziesięć (10) procent – dla rozwiązania umowy. Wartość umowna znajduje się w załączniku R&M; nie podaje się tu żadnej.

W zestawieniu z ogólną umową z 2020 r., według naszego porównania obu dokumentów (Scania (Great Britain), 14 grudnia 2023 r. i Rev. 21.08.2020, odległych o ponad trzy lata), opony i materiały eksploatacyjne są wyłączone w obu, więc te dwa wyłączenia nie są specyficzne dla warunków dotyczących pojazdów elektrycznych. Warunki z 2023 r. wyłączają „repair, replacement or balancing of tyres, wheels and fastening components” (naprawę, wymianę lub wyważanie opon, kół i elementów mocujących; klauzula 4.3.14) oraz „consumables, such as anti-freeze, oil and other operational fluids or lubricants used between Services” (materiały eksploatacyjne, takie jak płyn niezamarzający, olej i inne płyny eksploatacyjne lub środki smarne zużyte między usługami; klauzula 4.3.5); wśród wyłączonych pozycji (Excluded Items) umowy z 2020 r. są „Tyres;” (opony) i „Antifreeze, coolant inhibitor, oils and lubricants (top-ups) used between services;” (płyn niezamarzający, inhibitor płynu chłodzącego, oleje i środki smarne – dolewki – zużyte między przeglądami). Pozostałe pozycje się różnią:

  • Wymienione w warunkach z 2023 r., a nie w umowie z 2020 r.: ładowanie akumulatorów, naturalna degradacja akumulatora napędowego, nieodpowiednie urządzenia do ładowania, nieuprawniony demontaż akumulatora, kontakt z otwartym ogniem lub nadmierną ilością wody, Cycled Energy Per Km i Flexible Maintenance Services.
  • Wymienione w umowie z 2020 r., a nie w warunkach z 2023 r.: „Routine Maintenance shall include Diesel Particulate Filter changes, and maintenance of filters and associated components (unless excluded in the Schedule)” (rutynowa obsługa obejmuje wymiany filtra cząstek stałych oraz obsługę filtrów i powiązanych podzespołów, o ile nie wyłączono ich w załączniku) oraz, wśród wyłączonych pozycji, „ignored regeneration warnings and misuse (including early blocking of the Diesel Particulate Filter)” (zignorowane ostrzeżenia o regeneracji i niewłaściwe użytkowanie, w tym przedwczesne zablokowanie filtra cząstek stałych).

Codzienne kontrole i coroczne badanie techniczne w Wielkiej Brytanii

Przeczytane tu strony DVSA dotyczą Anglii, Szkocji i Walii; strona podręcznika w serwisie GOV.UK odsyła do odrębnej „Publication for Northern Ireland” (publikacji dla Irlandii Północnej), której nie przeczytano. Unijne ramy badań technicznych i praktyka innych krajów nie są tu opisane; o ramach unijnych traktuje tekst o badaniach zdatności do ruchu drogowego i drogowych kontrolach technicznych.

Codzienny obchód kontrolny. Wytyczne DVSA „Carry out HGV daily walkaround checks” (przeprowadzanie codziennego obchodu kontrolnego pojazdu HGV) odnotowują aktualizację z 18 kwietnia 2023 r.: „Added 3 new items to the list of walkaround checks” (dodano 3 nowe pozycje do listy kontroli podczas obchodu). Są to pozycja 9, „Security and condition of cab, doors and steps” (zamocowanie i stan kabiny, drzwi i stopni); pozycja 16, „High voltage emergency cut-off switch” (wyłącznik awaryjny wysokiego napięcia); oraz pozycja 17, „Alternative fuel systems and isolation” (układy paliw alternatywnych i ich odcinanie). Pozycja 16 brzmi „Check that:” (sprawdź, czy):

  • „you know where the high voltage emergency cut-off switch is located” (wiesz, gdzie znajduje się wyłącznik awaryjny wysokiego napięcia);
  • „the high voltage emergency cut off switch operates correctly” (wyłącznik awaryjny wysokiego napięcia działa prawidłowo);
  • „all high voltage electrical components are secure and not damaged” (wszystkie elektryczne podzespoły wysokiego napięcia są pewnie zamocowane i nieuszkodzone).

Pozycja 14, „Diesel exhaust fluid (AdBlue)” (płyn do układów wydechowych silników Diesla, AdBlue), brzmi „Check that your diesel vehicle has enough AdBlue diesel exhaust fluid and top up if necessary” (sprawdź, czy pojazd z silnikiem Diesla ma wystarczającą ilość płynu AdBlue, i w razie potrzeby go uzupełnij), a pozycja 15, „Excessive engine exhaust smoke” (nadmierne dymienie z układu wydechowego silnika), brzmi „Check that the exhaust does not emit an excessive amount of smoke” (sprawdź, czy z układu wydechowego nie wydobywa się nadmierna ilość dymu). Strona DVSA nie mówi, które pozycje dotyczą ciężarówki o napędzie bateryjnym; w naszej interpretacji pozycje 14 i 15 jej nie dotyczą. Czym jest AdBlue, wyjaśnia tekst AdBlue i układ SCR.

Przewodnik obsługowy DVSA. „Guide to maintaining roadworthiness” (przewodnik po utrzymaniu zdatności do ruchu; okładka z datą kwiecień 2025) opisuje się jako „Outlining the regulatory requirements and industry best practice” (przedstawienie wymogów prawnych i najlepszych praktyk branżowych); jego zdania przytacza się tu jako zdania samego przewodnika, a nie jako tekst przepisu. We fragmencie o „Alternatively fuelled vehicles” (pojazdach napędzanych paliwami alternatywnymi), którego lista kategorii obejmuje „Battery Electric Vehicle (BEV)” (pojazd elektryczny o napędzie bateryjnym), przewodnik stwierdza: „There are specific risks for each fuel type. Maintenance staff and drivers must be trained, provided with suitable safety equipment and aware of measures to be taken in emergency situations.” (Każdy rodzaj paliwa wiąże się ze szczególnymi zagrożeniami. Personel obsługi technicznej i kierowcy muszą być przeszkoleni, wyposażeni w odpowiedni sprzęt bezpieczeństwa i świadomi działań, jakie należy podjąć w sytuacjach awaryjnych). Fragment nie mówi, jakie to ma być szkolenie. Odpowiedzi niemieckie i brytyjskie na pytanie, kto może pracować przy pojeździe wysokiego napięcia, przedstawiono w tekście o tym, kto może pracować przy ciężarówkach i autobusach wysokiego napięcia.

Coroczne badanie techniczne. Podręcznik kontroli HGV agencji DVSA określa „Inspection processes and standards for lorry, trailer and other heavy goods vehicle (HGV) MOT tests (annual tests)” (procedury i normy kontroli w badaniach MOT, czyli corocznych badaniach technicznych, samochodów ciężarowych, przyczep i innych pojazdów ciężarowych HGV); strona GOV.UK została ostatnio zaktualizowana 19 lutego 2026 r. i podaje podręcznik „from 1 April 2026” (od 1 kwietnia 2026 r.). Podręcznik definiuje „EV (Electric Vehicle)” jako „A vehicle that is powered by electric power train only” (pojazd napędzany wyłącznie elektrycznym układem napędowym), dodając, że „A vehicle with a hydrogen fuel cell should be considered an electric vehicle” (pojazd z wodorowym ogniwem paliwowym należy uważać za pojazd elektryczny), a „HEV (Hybrid Electric Vehicle)” jako „A vehicle powered by a power train that consists of both an internal combustion engine and an electrical energy/power storage device” (pojazd napędzany układem napędowym składającym się zarówno z silnika spalinowego, jak i z urządzenia do magazynowania energii elektrycznej). Niektóre z jego pozycji, które wymieniają pojazdy hybrydowe lub elektryczne:

Niektóre pozycje podręcznika kontroli HGV agencji DVSA (wydanie obowiązujące od 1 kwietnia 2026 r.), które wymieniają pojazdy hybrydowe lub elektryczne, słowami samego podręcznika (w nawiasach tłumaczenie). Nie jest to pełna lista postanowień podręcznika dotyczących pojazdów elektrycznych.
PozycjaCo mówi podręcznik
05 Exhaust Emissions (emisja spalin)„This inspection applies to all Compression Ignition engine vehicles.” (Ta kontrola dotyczy wszystkich pojazdów z silnikiem o zapłonie samoczynnym). W odniesieniu do hybryd: „HEVs do not require a metered smoke test or a visual smoke test. However, if during the test excessive smoke is observed, this will be a deficiency under item 2b.” (Pojazdy HEV nie wymagają pomiaru zadymienia przyrządem ani wizualnej oceny zadymienia. Jeżeli jednak podczas badania zostanie zaobserwowane nadmierne zadymienie, będzie to usterka w rozumieniu pozycji 2b). Podręcznik nie mówi tego o pojazdach elektrycznych o napędzie bateryjnym; w naszej interpretacji pozycja ta nie dotyczy pojazdu HGV o napędzie bateryjnym.
42 Electrical Wiring and Equipment (okablowanie i wyposażenie elektryczne)„When checking the condition and security of the wiring, care needs to be taken when inspecting the high voltage systems of Hybrid Electric Vehicles and Electric Vehicles. These high voltage wires are colour coded orange.” (Przy sprawdzaniu stanu i zamocowania okablowania należy zachować ostrożność podczas kontroli układów wysokiego napięcia pojazdów hybrydowych i elektrycznych. Przewody wysokiego napięcia są oznaczone kolorem pomarańczowym). W tabeli usterek pozycja 4 „A Power train:” (układ napędowy) otrzymuje ocenę Major (usterka poważna), gdy jest „insecure” (niepewnie zamocowany), i Dangerous (usterka niebezpieczna), gdy „presents a risk of fire or injury” (stwarza ryzyko pożaru lub obrażeń).
43 Engine and Transmission Mountings (mocowania silnika i przekładni)„This inspection applies to all vehicles, including Hybrid Electric Vehicles and Electric Vehicles. Where there is separate power train equipment this should be treated as an engine/transmission.” (Ta kontrola dotyczy wszystkich pojazdów, w tym pojazdów hybrydowych i elektrycznych. Jeżeli występuje odrębne wyposażenie układu napędowego, należy je traktować jak silnik/przekładnię).
57 Transmission (układ przeniesienia napędu)„This inspection applies to all vehicles including Hybrid Electric Vehicles (HEVs), Electric Vehicles (EVs) and to trailers with driven axles.” (Ta kontrola dotyczy wszystkich pojazdów, w tym pojazdów hybrydowych, HEV, i elektrycznych, EV, a także przyczep z osiami napędzanymi). „Transmission shafts include those shafts that transmit drive for HEVs and EVs.” (Wały napędowe obejmują wały przenoszące napęd w pojazdach HEV i EV).
58 Additional Braking Devices (dodatkowe urządzenia hamujące)W pojazdach hybrydowych i elektrycznych, w których wyposażenie układu napędowego działa jako hamulec z odzyskiem energii, „the unit(s) should be inspected as if it is an additional braking device. This should be marked on the technical record.” (zespół lub zespoły należy kontrolować tak, jakby były dodatkowym urządzeniem hamującym. Należy to odnotować w dokumentacji technicznej).
71 Service Brake Performance (skuteczność hamulca roboczego)„Due to the nature of the control systems some vehicles cannot be tested on the Roller Brake Tester and must receive a decelerometer brake test.” (Ze względu na charakter układów sterowania niektórych pojazdów nie można badać na rolkowym urządzeniu do badania hamulców i muszą one przejść próbę hamulców z użyciem decelerometru). „If the regenerative system cannot be disconnected from the service brake, a decelerometer brake test is required. If the regenerative system can be disconnected and the vehicle control system allows a roller brake test this must be carried out.” (Jeżeli układu z odzyskiem energii nie można odłączyć od hamulca roboczego, wymagana jest próba hamulców z użyciem decelerometru. Jeżeli układ z odzyskiem energii można odłączyć, a układ sterowania pojazdu pozwala na badanie na urządzeniu rolkowym, należy je przeprowadzić). „Brake testing HEVs and EVs with a regenerative brake system must be appropriately charged (appropriately in this context, means the warning light is not illuminated).” (Do badania hamulców pojazdy HEV i EV z układem hamowania z odzyskiem energii muszą być odpowiednio naładowane; odpowiednio oznacza w tym kontekście, że lampka ostrzegawcza się nie świeci).

Pozycja 05 to jedna pozycja kontroli, a nie całe badanie. O zwalniaczach i hamulcach silnikowych zob. retarder i hamowanie silnikiem.

Czego te źródła nie rozstrzygają

  • Nie otwarto żadnego niezależnego porównania częstotliwości serwisu, kosztów, zużycia hamulców ani zużycia opon ciężarówek elektrycznych i ciężarówek z silnikiem Diesla; dwa zdania przytoczone na początku, Volvo i MAN, są tu jedynymi wypowiedziami na ten temat.
  • Przeczytano tylko listy i FAQ Volvo, stronę eTGX firmy MAN i warunki Scania Great Britain; list umów innych producentów nie czytano.
  • Listy Volvo pochodzą z jego niedatowanej witryny globalnej; witryn krajowych nie porównywano, a strona Volvo nie definiuje kilku pozycji list.
  • Wartości z załącznika R&M Scanii znajdują się w dokumencie właściwym dla danego klienta, a nie w opublikowanych warunkach, a dokumenty nie mówią, dlaczego warunki Scanii z 2020 i 2023 r. się różnią.
  • Teksty DVSA obejmują Anglię, Szkocję i Walię; unijne przepisy o badaniach technicznych i praktyka innych krajów nie są tu omawiane.

Krótkie odpowiedzi

Czy ciężarówki elektryczne wymagają mniej obsługi niż ciężarówki z silnikiem Diesla?
Producenci ujmują to różnie. FAQ Volvo podaje: „The maintenance intervals are roughly the same, but servicing is different than servicing a traditional driveline” (interwały obsługowe są mniej więcej takie same, ale serwisowanie różni się od serwisowania tradycyjnego układu napędowego), a MAN stwierdza, że przeciętna eksploatacja nowych eTrucks „can be less maintenance and wear-intensive than diesel vehicles – this depends very much on use” (może wymagać mniej obsługi i powodować mniejsze zużycie niż w przypadku pojazdów z silnikiem Diesla – zależy to w dużej mierze od sposobu użytkowania). Żaden z dokumentów przeczytanych na potrzeby tej strony nie wyraża tej różnicy liczbowo i nie przytacza się tu żadnego niezależnego porównania.
Czy ciężarówka elektryczna nadal wymaga wymiany oleju?
Lista umowy Blue Volvo dla ciężarówek elektrycznych nie ma pozycji „Engine oil change” (wymiana oleju silnikowego), ale wymienia „Gearbox oil change” (wymiana oleju w skrzyni biegów) i „Axle oil change” (wymiana oleju w osi), tak jak lista Blue dla diesla i gazu, oraz dodaje pozycję dotyczącą oleju sprężarki elektrycznej (wydrukowaną jako „Electric compressor oil chnage”). Lista nie podaje żadnego interwału, a brak pozycji na liście nie jest stwierdzeniem, że takiej pracy się nie wykonuje.
Jak często serwisuje się ciężarówkę elektryczną?
Żaden z dokumentów producentów przeczytanych na potrzeby tej strony nie podaje interwału serwisowego w kilometrach, godzinach ani miesiącach. FAQ Volvo określa interwały jako „roughly the same” (mniej więcej takie same), MAN stwierdza, że interwały obsługi wyznaczane przez akumulator są „calculated and determined individually for each vehicle” (obliczane i ustalane indywidualnie dla każdego pojazdu), a warunki Scania (Great Britain) z 14 grudnia 2023 r. definiują opcję „Flexible Maintenance Services” (elastyczne usługi obsługowe), której zakres „dynamically evolves over time” (dynamicznie zmienia się w czasie).
Czy w ciężarówkach elektrycznych nadal zużywają się klocki i tarcze hamulcowe?
Umowa Gold Volvo dla ciężarówek elektrycznych nadal wymienia „Brake discs” (tarcze hamulcowe) i „Brake pads” (klocki hamulcowe) wśród „Wear & tear components” (części eksploatacyjnych), tak jak umowa Gold dla diesla i gazu. Żadne źródło przeczytane na potrzeby tej strony nie wyraża liczbowo jakiejkolwiek zmiany zużycia hamulców.
Czego nie obejmuje umowa serwisowa na ciężarówkę elektryczną?
To zależy od umowy. W warunkach Scania (Great Britain) dla pojazdów elektrycznych o napędzie bateryjnym z 14 grudnia 2023 r., o ile strony nie uzgodnią inaczej na piśmie, usługi nie obejmują „battery charging (of any kind)” (ładowania akumulatorów, jakiegokolwiek rodzaju; klauzula 4.3.2) ani naprawy lub wymiany akumulatora napędowego „due to capacity loss caused by natural degradation” (z powodu utraty pojemności wskutek naturalnej degradacji; klauzula 4.3.3) i nie obejmują wad ani szkód wynikających z „usage of improper Propulsion Battery charging devices or sockets” (używania nieodpowiednich urządzeń lub gniazd do ładowania akumulatora napędowego; klauzula 4.4.2) lub z sytuacji, w której akumulator – „coming into direct contact with open fire or with excessive amounts of water” (wchodzi w bezpośredni kontakt z otwartym ogniem lub z nadmierną ilością wody; klauzula 4.4.4). Opony i materiały eksploatacyjne są wyłączone także w ogólnej umowie Scanii (Rev. 21.08.2020), więc te dwa wyłączenia nie są specyficzne dla pojazdów elektrycznych.
Czy coroczne badanie techniczne elektrycznego pojazdu ciężarowego (HGV) w Wielkiej Brytanii przebiega inaczej?
W podręczniku kontroli HGV agencji DVSA (wydanie obowiązujące od 1 kwietnia 2026 r.) badanie emisji spalin dotyczy „all Compression Ignition engine vehicles” (wszystkich pojazdów z silnikiem o zapłonie samoczynnym; zatem, w naszej interpretacji, nie dotyczy pojazdu HGV o napędzie bateryjnym), hamulec z odzyskiem energii kontroluje się „as if it is an additional braking device” (tak, jakby był dodatkowym urządzeniem hamującym), a tam, gdzie hamowania z odzyskiem energii nie można odłączyć od hamulca roboczego, wymagana jest próba hamulców z użyciem decelerometru. Codzienny obchód kontrolny pojazdu (walkaround check) według DVSA obejmuje od 18 kwietnia 2023 r. pozycję dotyczącą wyłącznika awaryjnego wysokiego napięcia (16). Teksty te dotyczą Anglii, Szkocji i Walii; UE i inne kraje nie są tu omawiane.

Modele wymienione w tym artykule

Źródła

  1. Volvo Service Contracts (diesel & gas-powered and electric truck contract lists) — Volvo Trucks
  2. FAQ electric trucks and services — Products and services — Volvo Trucks
  3. The benefits of service contracts for electric trucks — Volvo Trucks, 4 Dec 2024
  4. MAN eTGX — overview (maintenance and repair of the MAN eTGX battery) — MAN Truck & Bus
  5. Repair and Maintenance for Battery Electric Vehicles — General Terms — Scania (Great Britain), 14 Dec 2023
  6. Repair and Maintenance Agreement (Rev. 21.08.2020) — Scania (Great Britain) Limited, 21 Aug 2020
  7. MOT inspection manual: HGVs — Heavy goods vehicle (HGV) inspection manual (from 1 April 2026) — Driver and Vehicle Standards Agency (GOV.UK)
  8. Carry out HGV daily walkaround checks — Driver and Vehicle Standards Agency (GOV.UK)
  9. Guide to maintaining roadworthiness: commercial goods and passenger carrying vehicles (April 2025) — Driver and Vehicle Standards Agency (GOV.UK)