Ebusco 3.0

Ebusco 3.0, Hollandalı üretici Ebusco’nun, gövdesinin ana yapısında kompozit malzemeler kullanılan batarya elektrikli şehir otobüsüdür. Ebusco’nun ürün sayfası 12 metrelik bir versiyon ile körüklü 18 metrelik bir versiyon için teknik özellikler veriyor; 13,5 metrelik bir versiyon ise Kasım 2022 tarihli bir Ebusco basın bülteninde geçiyor. Bu sayfadaki rakamlar Ebusco’nun kendi İngilizce belgelerinden geliyor: tarih taşımayan ve 8 Kasım 2026’da okunan Ebusco 3.0 ürün sayfası; teknik föyü Mayıs 2023 tarihli olan ve PDF dosyası 2 Nisan 2025’te oluşturulan, “EN - V2” ibareli Ebusco 3.0 broşürü; ve Ebusco’nun 2 Aralık 2021, 22 Kasım 2022, 16 Aralık 2022 ve 19 Haziran 2023 tarihli basın bültenleri. Batarya elektrikli şehir otobüsleri genel olarak elektrikli otobüs yazısında anlatılıyor; Hollanda’nın Deurne kentinde bulunan Ebusco, Avrupa’da otobüsleri kim üretiyor yazısındaki üreticiler arasında yer alıyor.

Versiyonlar ve boyutlar

Ürün sayfası “12-meter” ve “18-meter” olmak üzere iki versiyon listeliyor; broşürün teknik föyü de aynı ikisini “12M” ve “18M” olarak veriyor. 12 metrelik versiyon “Low entry / Low floor” ve “2 / 3 doors” ile, 18 metrelik versiyon ise “Low floor” ve “3 / 4 doors” ile veriliyor. Alçak tabanlı ve alçak girişli düzenler otobüslerde erişilebilirlik yazısında açıklanıyor.

İki belge, yolcu kapasitesi dışında her satırda örtüşüyor. Ürün sayfası 12 metrelik için 100 kişi, 18 metrelik için 140 kişi veriyor ve sayfanın başlığında “Max. 140 PAX” yazıyor; Mayıs 2023 tarihli teknik föy ise “Up to 110 persons” ve “Up to 150 persons” veriyor. 16 Aralık 2022 tarihli basın bülteni 18 metreliğe “a maximum capacity of 150 passengers” veriyor. Açılan hiçbir belge 12 metrelik ya da 18 metrelik için koltuk sayısı veya ayakta yolcu rakamı, dingil mesafesi, çıkıntılar, dönüş çapı ya da azami yüklü ağırlık vermiyor. Otobüslerin uzunluk ve ağırlık sınırları otobüs ölçüleri ve otobüs ağırlığı ve koltuk sayısı yazılarında ele alınıyor.

Gövde, taban ve ağırlık

Ebusco, 3.0’ı “using composite materials in the main structure of the body” üretilen bir “Composite bus” olarak tanımlıyor. Ürün sayfası otobüsü “substantially lighter (27% | 9.950 kg)” olarak listeliyor; broşür ise “WEIGHT REDUCTION UP TO 5,000 KG DUE TO THE USE OF COMPOSITE MATERIALS” veriyor. İki belge de bu azalmanın hangi araca göre ölçüldüğünü belirtmiyor. Her iki belge de 12 metreliğe 9.950 kg, 18 metreliğe 14.900 kg boş ağırlık veriyor; 16 Aralık 2022 tarihli basın bülteni ise 18 metrelik için “a starting weight of just 14,500 kg” veriyor.

Broşür, “BATTERIES INCORPORATED” ile birlikte bir “FULLY FLAT FLOOR”, bir “900 MM WIDE AISLE” ve “INSULATED WALLS” listeliyor; gövde çiziminde de “860 MM” ile “LOW CENTRE OF GRAVITY” ve “3,190 MM” ile “HEIGHT” veriyor. Ürün sayfasına göre tabana monte bataryalar “free up roof space for customizations like solar panels”. 18 metrelik versiyonun bülteni, kompozit yan duvarlara yüksek ısı yalıtımı sağlayan bir köpük enjekte edildiğini ve hafif yapı sayesinde tüm aksların tek lastikle donatılabildiğini, bunun da önden arkaya 90 santimetre genişliğinde bir koridora yer açtığını söylüyor.

Ebusco, ürün sayfasında ve broşürde otobüse “up to 25 years” bir işletme ömrü veriyor; 2 Aralık 2021 tarihli tip onayı bülteni ise “an extended estimated average life span of 25 years” ifadesini kullanıyor.

Elektrikli tahrik ve akslar

Her iki belge de azami menzili “Electric drive” başlığı altında listeliyor; diğer elektrikli tahrik satırları her iki belgede de iki uzunluk için aynı: “AC 3-phase 400V” nominal gerilim, “2x125 kW” azami güç (teknik föyde “2x 125 kW” olarak basılmış) ve 22.000 Nm azami çekiş torku. Açılan hiçbir belge motorun üreticisini, tipini ya da konumunu belirtmiyor, sürekli güç ya da azami hız vermiyor, bir şanzımanın adını da anmıyor.

Broşürün “LESS ROLLING RESISTANCE AND REDUCED USE OF MATERIALS” alt başlıklı “AXLE CONFIGURATIONS” sayfası, her iki uzunluğun birinci aksına “Indepentent front suspension” (yazımı böyle), her ikisinin tahrik aksına “Standard single tyres” ve 18 metreliğin üçüncü aksına “Optional steering system” veriyor. Ebusco tekerlek formülü basmıyor. Ürün sayfası her iki uzunluk için 22.5 x 7.5 / 22.5 x 11.75 jantlar ve 275 70 R22.5 / 385 55 R22.5 lastikler veriyor, ama bunları akslara atamıyor.

Bataryalar, menzil ve şarj

Ürün sayfası LFP kimyasına “(inherent fireproof battery)” ekliyor; broşür de güvenlik başlığı altında “NON-FLAMMABLE LFP BATTERIES” listeliyor. 18 metrelik versiyonun bültenine göre Ebusco “again opts for cobalt-free LFP batteries because of safety, ethical and durability considerations”; bülten “battery packs of 350+ and 500+ kWh” ve “a range of up to 700 kilometers on a single charge” veriyor. Batarya kimyaları genel olarak ağır kamyonlarda batarya kimyası yazısında anlatılıyor.

Ürün sayfasının başlığında “700 KM RANGE” yazıyor ve sayfa otobüsün avantajları arasında “Only overnight charging needed” ifadesini sayıyor; broşür “DRIVING A FULL OPERATION ON A SINGLE CHARGE” ile birlikte “RANGE UP TO 700 KM” veriyor. 2 Aralık 2021 tarihli tip onayı bülteni, bir uzunluk belirtmeden, otobüsün “reaches a substantial longer single-charge range of up to 575 kilometers” olduğunu söylüyordu. Açılan hiçbir belge bu menziller için bir test çevrimi belirtmiyor, kullanılabilir batarya kapasitesi, şarj gücü ya da şarj soketi vermiyor veya pantograftan söz etmiyor.

Güvenlik ve donanım

Ürün sayfası, Ebusco 3.0 için sıraladığı gerekçeler arasında bir “Innovative Camera System” listeliyor, ama onu tarif etmiyor. Broşür otobüsün özelliklerini “COMFORT” (“SPACIOUS, ACCESSIBLE AND LUXURIOUS”), “SAFETY” (“NON-FLAMMABLE LFP BATTERIES”) ve “RELIABILITY” (“REAL-TIME MONITORING SYSTEM FOR PREVENTIVE MAINTENANCE”) başlıkları altında topluyor. Ebusco’nun ana sayfası Ebusco Live’ı “the real-time monitoring system for all buses” olarak tanımlıyor; sistem “among other things the battery status and the average efficiency” gösteriyor. Açılan hiçbir belge sürücü destek sistemlerini, fren sistemini ya da bağımsız ön süspansiyon dışında süspansiyon tipini listelemiyor.

13,5 metrelik versiyon

22 Kasım 2022’de Ebusco, Hollandalı işletmeci EBS ile 31 adet Ebusco 3.0 13,5 metrelik otobüs için bir sözleşme yaptığını ve teslimatın 2023 sonu için planlandığını duyurdu. Bülten 13,5 metreliği “a new addition to the line-up of the innovative, lightweight Ebusco 3.0” olarak adlandırıyor ve onun “reaches the maximum length on one rear axle” olduğunu söylüyor. EBS’nin otobüslerinde tamamen elektrikli bir ısıtma sistemi ve “an optimal combination of 49 seats for regional transport and additional standing places for urban transport” olacaktı. Güncel ürün sayfası yalnızca 12 metreliği ve 18 metreliği listeliyor; açılan hiçbir belge 13,5 metrelik için başka rakam vermiyor.

Model serisi ve tarihler

Ebusco’nun haber arşivinde, 10 Ekim 2019’da yayımlanan “How it’s made: Ebusco 3.0” başlıklı bir video bulunuyor. 2 Aralık 2021’de Ebusco, “First composite bus to obtain such approval” alt başlığıyla Ebusco 3.0 için AB araç tip onayını duyurdu. Bülten, otobüsün “currently manufactured exclusively in the Netherlands, at the company’s facility in Deurne” olduğunu ve ilk teslimatın önümüzdeki haftalarda beklendiğini söylüyordu.

16 Aralık 2022’de Ebusco 18 metreliği tanıttı: “Today marks the reveal of the first produced Ebusco 3.0 18-meter.” Bülten “for Oslo, Orebro Lan, Rouen and Vaxjo” siparişlerini sayıyor ve Ebusco’nun 2023’te körüklü otobüs modelleri için ayrı bir hatla üretimi artıracağını söylüyor.

19 Haziran 2023’te Ebusco, seri üretimden ilk Ebusco 3.0 otobüslerinin teslimatına başladığını duyurdu; bunlar Hollanda’nın Hilversum bölgesinde Transdev için 12 metrelik otobüslerdi. Tedarik zincirindeki sorunlar nedeniyle “the buses had been waiting for the final parts since the end of last year”. Aynı bülten, ilk Ebusco 3.0’ın o tarihe kadar Münih şehir merkezinde 100 numaralı hatta bir buçuk yılı aşkın süredir çalıştığını ve enerji tüketiminin selefi Ebusco 2.2’ninkinden yüzde 30’dan fazla düşük olduğunu söylüyor. Ebusco’nun elektrikli otobüs menüsü iki model listeliyor: Ebusco 2.2 ve Ebusco 3.0.

Kaynak notları

Genel bakıştaki rakamlar 12 metreliğe aittir ve bu rakamlarda örtüşen ürün sayfası ile Mayıs 2023 tarihli teknik föyden alınmıştır. Azami güç, 22.000 Nm azami çekiş torkuyla birlikte 2x125 kW olarak veriliyor; hiçbir belge motorun adını anmıyor ya da sürekli güç vermiyor. 700 km’lik menzil bir azami değerdir; ürün sayfasında azami menzil, teknik föyde 700 km’ye kadar olarak veriliyor. Batarya paketleri ürün sayfasında 250’nin üzerinde ya da 350 kWh’nin üzerinde, uzun menzilli versiyonda 500 kWh’nin üzerinde, teknik föyde ise 250, 350 ya da 500 kWh’nin üzerinde olarak veriliyor; açılan hiçbir belge kullanılabilir kapasite ya da şarj gücü vermiyor. 12 metrelik, ürün sayfasında 100, teknik föyde 110’a kadar kişi taşıyor. 18 metrelik 18.000 mm uzunluğunda, 3 ya da 4 kapılı ve 14.900 kg boş ağırlıklı; 16 Aralık 2022 tarihli basın bülteni ona 14.500 kg başlangıç ağırlığı veriyor. Ürün sayfası 18 metreliğe 140 kişi ve 550 km azami menzil, teknik föy ise 150 kişiye kadar ve 700 km’ye kadar veriyor. Aks kapasiteleri iki belge arasında farklı: ürün sayfası önde 8.200 kg, 12 metreliğin arkasında 13.000 kg, 18 metreliğin ise arkasında 10.500 kg ve üçüncü aksında 8.200 kg veriyor; teknik föy birinci aksta 8.165 kg, tahrik aksında azami 11.500 kg (12 metrelik) ya da 10.350 kg (18 metrelik) ve 18 metreliğin üçüncü aksında 8.165 kg veriyor. Hücreler LFP; ürün sayfasında 104 Ah ve 3,2 V, teknik föyde 105 Ah ve 3,2 V. 13,5 metrelik bir versiyon, Kasım 2022’de 49 koltuklu 31 otobüslük bir siparişle duyuruldu.