Wrightbus GB Kite Hydroliner FCEV

GB Kite Hydroliner FCEV, Wrightbus’ın bir yakıt hücresi aracılığıyla hidrojenle çalışan tek katlı otobüsüdür; Wrightbus’ın Birleşik Krallık ürün sayfası onu “a brand new single-deck bus powered entirely by hydrogen” olarak tanıtıyor. Bu sayfa, hepsi 14 Kasım 2026’da okunan dört İngilizce Wrightbus belgesine dayanıyor: “GB KITE DF FCEV | HYDROLINER 2.0” başlıklı ve alt bilgisinde “QCD Nov 2026” kodu bulunan broşür; modelin Birleşik Krallık ürün sayfası; onu Kite Hydroliner FCEV olarak adlandıran Avrupa ürün sayfası; ve Kite hakkında söyledikleri için çift katlı StreetDeck Hydroliner FCEV’nin Birleşik Krallık ürün sayfası.

Tanıtım ve tarihler

Birleşik Krallık ürün sayfasına göre GB Kite Hydroliner’lar “are expected to be in service across the UK from summer 2023”; sayfa, modelin tanıtımıyla birlikte “Wrightbus is now the first bus manufacturer in the UK to provide four zero-emission vehicles” olduğunu söylüyor. Avrupa sayfası şöyle diyor: “In the last quarter of 2023, production of the bus is anticipated to begin.” Açılan hiçbir belge seri üretimin ne zaman başladığını bildirmiyor ya da otobüsün daha önceki bir sürümünü anlatmıyor; broşür de başlığındaki “2.0”ın neyi ifade ettiğini söylemiyor.

Yakıt hücresi

Broşür yakıt hücresi modülünü “Freeze start enabled” notuyla bir “Ballard FCmove Gen 8” olarak listeliyor ve bir “70kW Fuel Cell Module” veriyor. Birleşik Krallık ürün sayfası 70 kW’lık yakıt hücresi modülüne sahip bir Ballard FCmove adını veriyor. Avrupa sayfası da bir Ballard FCmove adını veriyor ve “Option of 70kW or 100kW Fuel Cell Module” ifadesini kullanıyor. Avrupa’daki yakıt hücreli otobüsler ve üreticilerinin yayımladığı rakamlar hidrojen yakıt hücreli otobüsler yazısında ele alınıyor.

Tahrik sistemi

Broşür “Drivetrain” başlığı altında bir “Voith VEDS MD 250kW”, 2.850 Nm tork ve bir “Max. Speed – 2,850 rpm” listeliyor. 250 kW’ın sürekli mi yoksa tepe güç mü olduğunu söylemiyor. StreetDeck Hydroliner sayfası bu sistemi “The new Voith VEDS MD drivetrain system, common with the Kite buses” olarak adlandırıyor. Sıfır emisyonlu şehir otobüslerine ilişkin AB kuralları ve tahrik seçenekleri şehir otobüsü tahrik sistemleri yazısında ele alınıyor.

Hidrojen depolama, yakıt ikmali ve menzil

Kite’a ait üç belgenin üçü de 350 bar dolum basıncı veriyor. Broşür “Hydrogen Storage utilizing a 5 Cylinder configuration – 40kg” satırını, opsiyonel donanım kalemleri arasında da “Additional Hydrogen Storage Tanks” kalemini listeliyor. Birleşik Krallık ve Avrupa ürün sayfaları üç konfigürasyon listeliyor: 4 silindirle 32 kg hidrojen, 5 silindirle 40 kg ve 7 silindirle 50 kg.

Yakıt ikmali için broşür “Fully refuelled in under 15 minutes”, Avrupa sayfası “Refuels in less than 10 minutes”, Birleşik Krallık sayfası ise “Takes minimum time to refuel” veriyor.

Menziller mil olarak veriliyor. Broşür “40kg Stored Hydrogen – approximately 400 miles” veriyor. Birleşik Krallık sayfası metninde “a range of up to 640 miles”, “FAST RE-FUELLING TIME” başlığı altında ise “can go up to 650 miles” veriyor; Avrupa sayfası “a range of up to 640 miles” veriyor. Açılan hiçbir belge bu rakamların dayanağını belirtmiyor.

Hidrojen güvenliği

Broşür “The Kite Hydroliner adheres to all industry safety standards” diyor ve aracın “on and not limited to the following” ifadesiyle şu testlerden geçirildiğini söylüyor: “Accelerated Stress Rapture Test”, “Extreme Temperature Pressure Cycle Test Hydraulic Test”, “Penetration Test, Chemical Exposure and Composite Flaw Testing” ve “Storage Tank Testing”. Hidrojen kalitesini “aligned to ISO14687 or SAE Specification” olarak veriyor.

Batarya

Broşür batarya sistemini “New Forsee system” ve “2 x 15kWh L TO” olarak listeliyor ve bir toplam basmıyor. Birleşik Krallık ürün sayfası “54kWh Capacity”, Avrupa sayfası ise “The 54kWh capacity of the Microvast x2 MV-C Modules” veriyor. Açılan hiçbir belge bu rakamların kurulu mu yoksa kullanılabilir mi olduğunu söylemiyor; aradaki fark kurulu ve kullanılabilir batarya kapasitesi yazısında açıklanıyor.

Akslar, jantlar ve lastikler

Kite’a ait üç belgenin üçü de bir ZF RL 82 EC ön aks ve bir ZF AV 133 arka aks veriyor; Birleşik Krallık sayfası arka aksı “AV133” diye yazıyor. StreetDeck Hydroliner sayfası çift katlı otobüs için aynı iki aksı listeliyor ve “Axles are common across zero-emission products” ifadesini ekliyor. Broşür “Choice of Bridgestone or Michelin” notuyla “275 / 70R x 22.5 Tubeless Tyre” veriyor ve opsiyonel kalemleri arasında alaşımlı jantları listeliyor. Açılan hiçbir belge tekerlek formülü, süspansiyon ya da frenler vermiyor.

Boyutlar ve ağırlık

Broşür tek bir boyut seti basıyor. Açılan hiçbir belge boş ağırlık, aks yükleri ya da dönüş çapı vermiyor. Otobüs uzunluklarının, genişliklerinin ve yüksekliklerinin kurallarda nasıl belirlendiği otobüs ölçüleri yazısında ele alınıyor.

Kapılar, erişilebilirlik ve kapasite

Broşür ve Birleşik Krallık ürün sayfası “1 or 2 door option” veriyor; Avrupa sayfası “1, 2 or 3 door option” veriyor. Kite’a ait üç belgenin üçü de otobüsün “Wheelchair compliant via electronic or manual ramp” olduğunu söylüyor; rampaların ve tekerlekli sandalye alanlarının ardındaki kurallar otobüslerde erişilebilirlik yazısında anlatılıyor.

Broşür azami kapasiteyi 79, azami oturan yolcu kapasitesini 41, azami ayakta yolcu kapasitesini de 41 olarak veriyor. Birleşik Krallık ürün sayfası şöyle diyor: “Depending on length and specification choice, a maximum capacity of up to 90 can be achieved.” Avrupa sayfası “Up to 90 people, depending on its length and specification.” ifadesini kullanıyor.

Tip onayı ve opsiyonel donanım

Broşür “Legislative Compliance” başlığı altında “European Whole Vehicle Type Approval” ve “Certified to NSSTA requirements” listeliyor. Wrightbus’ın “are able to offer” dediği opsiyonel donanım kalemleri arasında ek hidrojen depolama tankları, alaşımlı jantlar, kameralı ayna sistemleri, CCTV sistemleri, hat gösterge donanımı ve sonraki durak anons sistemleri, sürücü kabini kliması, yangın söndürme sistemleri, hem sürücü hem yolcular için emniyet kemerleri de içeren bir dizi koltuk modeli, telematik, “VRU frontal crash worthiness – pedestrian impact safety” ve Wi-Fi sayılıyor.

Çift katlı StreetDeck Hydroliner

Her iki Kite ürün sayfası da otobüsün parçalarının %86’sını çift katlı kardeşi StreetDeck Hydroliner FCEV ile paylaştığını söylüyor. StreetDeck Hydroliner’ın Birleşik Krallık sayfası, çift katlı otobüsün “has been refined and improved with a new fuel cell, more efficient powertrain and other enhancements” olduğunu söylüyor ve “The new components are now common with the single deck Kite Hydroliner” diyor. Sayfa yeni yakıt hücresini “FCmove Generation 8” olarak adlandırıyor ve şöyle diyor: “StreetDeck Hydroliner and its sister single deck Kite Hydroliner share the latest fuel cell and drive train technology”. Çift katlı otobüsler genel olarak çift katlı otobüsler yazısında ele alınıyor.

Kaynak notları

Yukarıdaki rakamlar, Wrightbus’ın “GB KITE DF FCEV | HYDROLINER 2.0” başlıklı ve alt bilgisinde “QCD Nov 2026” kodu bulunan broşüründen alınmıştır. Broşür, donma koşullarında çalıştırma (freeze start) özelliği etkin olan 70 kW’lık bir Ballard FCmove Gen 8 yakıt hücresi modülü; 2.850 Nm tork ve 2.850 d/d azami devirle 250 kW’lık bir Voith VEDS MD tahrik sistemi; 350 bar dolum basıncı ve 5 silindirli konfigürasyonda 40 kg hidrojen, opsiyonel kalem olarak da ek hidrojen depolama tankları; “New Forsee system” ve “2 x 15kWh L TO” olarak listelenen bir batarya sistemi; bir ZF RL 82 EC ön aks ve bir ZF AV 133 arka aks; Bridgestone ya da Michelin marka 275 / 70R x 22.5 iç lastiksiz (tubeless) lastikler; 12.165 mm uzunluk, 2.520 mm genişlik, 3.380 mm yükseklik, 5.835 mm dingil mesafesi, 2.850 mm ön çıkıntı ve 3.480 mm arka çıkıntı; 19.500 kg azami yüklü ağırlık; en fazla 41’i oturan ve en fazla 41’i ayakta olmak üzere 79 azami kapasite; 1 veya 2 kapı seçeneği ve elektrikli ya da manuel bir tekerlekli sandalye rampası; 15 dakikanın altında tam yakıt ikmali ve 40 kg depolanmış hidrojenle yaklaşık 400 mil; Avrupa bütün araç tip onayı ve NSSTA gerekliliklerine göre sertifika veriyor. Birleşik Krallık ürün sayfası 70 kW’lık bir Ballard FCmove modülü, 350 bar dolum basıncında 4, 5 veya 7 silindirde 32, 40 veya 50 kg hidrojen, 54 kWh batarya kapasitesi, uzunluğa ve donanıma bağlı olarak 90’a kadar azami kapasite ve metninde 640 mile, bir özellik başlığında ise 650 mile kadar menzil veriyor; GB Kite Hydroliner’ların 2023 yazından itibaren Birleşik Krallık genelinde hizmette olmasının beklendiğini söylüyor. Avrupa sayfası 70 kW veya 100 kW’lık modül seçeneği, aynı üç hidrojen deposu, Microvast x2 MV-C modüllerinden 54 kWh, 1, 2 veya 3 kapı seçeneği, 90 kişiye kadar kapasite, 10 dakikadan kısa sürede yakıt ikmali ve 640 mile kadar menzil veriyor ve üretimin 2023’ün son çeyreğinde başlamasının öngörüldüğünü söylüyor. Her iki ürün sayfası da otobüsün parçalarının %86’sını çift katlı StreetDeck Hydroliner FCEV ile paylaştığını söylüyor. Menziller yalnızca mil olarak veriliyor ve hiçbir belge bunların dayanağını belirtmiyor. Açılan hiçbir belge tekerlek formülü, boş ağırlık, aks yükleri, dönüş çapı, süspansiyon, frenler, batarya rakamlarının kurulu mu yoksa kullanılabilir enerji mi olduğu, tahrik gücünün sürekli ve tepe değerlere ayrımı ya da BM 107 sayılı Regülasyona göre bir sınıf vermiyor.