Karsan e-JEST

Karsan e-JEST to niskopodłogowy minibus z napędem bateryjnym. Tabele danych technicznych Karsana klasyfikują go jako „M2 / M3 Category & Class A”, a jego angielska strona produktowa nazywa go „an electrified city bus” i „a zero-emission electric minibus”. Dane na tej stronie pochodzą z własnych dokumentów Karsana: z angielskiej strony produktowej i jej wydań brytyjskiego i tureckiego (odczytanych 8 października 2026 r.; żadna z tych stron nie nosi daty), z angielskiego i tureckiego katalogu, których ostatnie strony są datowane na 3 czerwca 2026 r., z wcześniejszego angielskiego katalogu z 16 stycznia 2024 r., z katalogów wersji z kierownicą po prawej stronie dla Wielkiej Brytanii (28 kwietnia 2025 r. i 22 maja 2024 r.) i Japonii (1 grudnia 2023 r.), ze strony z katalogami i kalendarium Karsana oraz z jego komunikatów prasowych od 4 sierpnia 2018 r. do 6 października 2025 r. Autobus miejski Karsana z ogniwem paliwowym opisano na stronie Karsan e-ATA HYDROGEN.

Kategoria, nadwozie i wymiary

Angielski i turecki katalog z 3 czerwca 2026 r. oraz obie strony produktowe podają kategorię i klasę pojazdu jako „M2 / M3 Category & Class A” (w katalogu tureckim „M2/M3 Kategorisi ve Sınıf A”). Co obejmują kategorie M2 i M3, wyjaśniono w artykule o kategoriach pojazdów M, N i O, a klasę A według regulaminu EKG ONZ nr 107 – w artykule o klasach autobusów. Dokumenty wersji z kierownicą po prawej stronie podają kategorię inaczej; opisano je niżej.

Nadwozie jest opisane jako „Monocoque Space Frame - Original Low Floor (270 mm Step Height)”, a jako ochronę przed korozją wymieniono „Cataphoresis Coating & Under Coating”. Tekst katalogu mówi o „strong monocoque chassis and composite plastic and aluminum body panels”.

Karsan podaje maksymalną masę całkowitą jako „5.000 / 5.200” bez żadnego dodatkowego opisu; żaden otwarty dokument nie mówi, która z tych dwóch mas odpowiada której wersji. Podana wartość zawracania to promień, „Turning Radius (mm) 6.993”, a Karsan nie podaje przy niej sposobu pomiaru. Żaden otwarty dokument nie podaje masy własnej ani nacisków na osie.

Silnik elektryczny i napęd

Każda otwarta tabela danych technicznych podaje „Maximum Power (kW & hp) 135 & 184” i „Maximum Torque (Nm) 290” oraz „Single Speed Automatic Transmission”. Angielski katalog z czerwca 2026 r. i angielska strona produktowa nazywają silnik „BMW Electric Traction Motor” (po turecku „BMW Elektrik Motoru”); angielski katalog ze stycznia 2024 r. i dokumenty wersji z kierownicą po prawej stronie piszą „Electric Traction Motor”. Nagłówek strony produktowej brzmi „ELECTRIFIED BY BMW I TECHNOLOGY”, a jej tekst podaje, że e-JEST jest „Powered by a BMW 100% electric motor”. Katalog Karsana podaje prędkość maksymalną 70 km/h i maksymalną zdolność pokonywania wzniesień 25 proc. oraz opisuje asystenta ruszania pod górę pod nagłówkiem „Comfortable Hill Start Even 25% Slope”.

Niektóre komunikaty Karsana oraz sekcja FAQ tureckiej strony produktowej podają moc 170 KM. Komunikaty z 4 sierpnia 2018 r. i 20 maja 2019 r. podają, że silnik BMW „constantly produces a power of 170 HP and a torque of 290 Nm”, a komunikat z 18 lutego 2019 r. – że „constantly produces 170 HP with a torque of 290 Nm”; komunikat z 25 kwietnia 2025 r. podaje „170 HP power and 290 Nm torque”, a sekcja FAQ tureckiej strony produktowej mówi o silniku BMW „170 beygirlik” (170 KM), który według niej jest stosowany również w BMW i3 oraz i8. Komunikaty z 20 grudnia 2023 r. i 12 listopada 2024 r. podają „BMW’s 135 kW electric motor”. Żaden otwarty dokument nie wskazuje osi napędowej.

Katalogi ze stycznia 2024 r. i z czerwca 2026 r. podają, że „During braking, e-JEST regenerates up to 25% of the kinetic energy”, a „2 Mode Regeneration Module” jest standardem. Wiersz hamulców na tureckiej stronie produktowej dodaje „pedaldan ayak çekildiğinde frenleme yapan, enerji kazanımı özellikli (rejeneratif)”: hamowanie po zdjęciu stopy z pedału, z odzyskiem energii. Jak definiuje się rekuperację w autobusach, omówiono w artykule o hamowaniu rekuperacyjnym w ciężarówkach i autobusach. Ogranicznik prędkości do 50 km/h („On-Off Available”) i ogranicznik przyspieszenia są standardem.

Akumulator i zasięg

Tabela danych technicznych katalogów z czerwca 2026 r. podaje „High Voltage Battery (Type - Capacity) Li-ion - 105 kWh” i „Range (km) 260” z przypisem „Based on NEDC testing standards with a base-level equipped vehicle”, który dodaje, że zasięg zależy od stylu jazdy, trasy, temperatury zewnętrznej, ogrzewania i klimatyzacji oraz masy pasażerów. Strona katalogu poświęcona akumulatorowi drukuje „Capacity 105 kWh” i „Range 260 km” pod nagłówkiem „Double Battery” i podaje, że „High-performance Li-Ion NMC batteries and an electric motor, proven to deliver exceptional efficiency, power the e-JEST.” Strona produktowa ma baner „105 kWh DOUBLE BATTERY” i mówi o „BMW Li-Ion battery technology and advanced on-board charging systems”. Żaden otwarty dokument Karsana nie podaje, czy 105 kWh to pojemność zainstalowana, czy użytkowa; różnicę między tymi dwiema wartościami wyjaśniono w artykule o pojemności baterii zainstalowanej i użytkowej.

Komunikat Karsana z 6 października 2025 r. wiąże wartość 105 kWh z „the new-generation batteries introduced at Busworld 2025”: dzięki nim e-JEST „delivers a range of up to 260 km with a 105 kWh capacity”. Wcześniej angielski katalog z 16 stycznia 2024 r. podawał „BMW Battery Packs” oraz, pod tym samym nagłówkiem „Double Battery”, pojemność 88 kWh i zasięg 210 km, a sekcja FAQ angielskiej strony produktowej brzmi: „With 88 kWh battery packs e-Jest offers 210 km range according to NEDC test cycle.” Komunikaty z 18 lutego i 20 maja 2019 r. podawały „BMW’s 44 kWh or 88 kWh batteries” i zasięg do 210 km; komunikat z 4 sierpnia 2018 r. podawał „BMW’s 33 or 66 kWh batteries” i do 165 km.

Ładowanie

„22 kW High Capacity Charger” jest standardem, a „CCS2 Charging Cable (3 Phases x 32A)” – opcją. Dokumenty podają czasy ładowania w różny sposób.

Strony tekstowe obu katalogów z czerwca 2026 r. opisują te same czasy jako pełne ładowanie: „a full charge achieved in 4 hours and 45 minutes using AC charging, or in 1 hour and 20 minutes with DC fast charging” (po turecku „tam şarj olur”). Sekcja FAQ angielskiej strony produktowej podaje inną wartość: „With a 50 kW capacity quick charger e-Jest can be charged as quick as 55 minutes depending on battery variations and up to 80% state of charge.” Wcześniejsze komunikaty podawały czasy pełnego ładowania 8 godzin przy ładowaniu AC i 1,2 godziny na stacjach szybkiego ładowania (sierpień 2018 r.) oraz 8 godzin i 1 godzinę (luty 2019 r.). Ładowanie autobusów w zajezdni i ładowanie szybkie w ogólności omówiono w artykule o ładowaniu elektrycznych ciężarówek i autobusów.

Dokumenty umieszczają też gniazdo ładowania w dwóch różnych miejscach. Katalogi podają, że e-JEST ładuje się „via the charging socket located on the rear right side”, z uwagą „Charging socket location might be different on vehicles”; to samo podają sekcje z najważniejszymi cechami na tureckiej i na brytyjskiej stronie produktowej. Sekcje poświęcone stylistyce na angielskiej i tureckiej stronie produktowej podają: „Plug is located in the middle of front grill hidden under Karsan logo” („Şarj girişi ön ızgaranın ortasında Karsan logosunun altındadır”).

Zawieszenie, hamulce, układ kierowniczy i ogumienie

e-JEST ma niezależne zawieszenie wszystkich czterech kół, opisane jako „4WIS-Four Wheel Independent Suspension System”: z przodu „Independent, MacPherson, Coil Springs & Telescobic Shock Absorber” (pisownia oryginału), z tyłu „Trailing Arm, Helical Spring + Anti Roll Bar”. Hamulce przednie i tylne to „Hydraulic & Disc”, a elektryczny hamulec postojowy jest standardem. ABS, EBD (elektroniczny rozdział siły hamowania), HBA (hydrauliczny asystent hamowania), ESP, VDC (kontrola dynamiki pojazdu), TCS (układ kontroli trakcji), DTC (regulacja momentu hamowania silnikiem), asystent ruszania pod górę i czujnik zużycia klocków hamulcowych – wszystkie są w standardzie.

Lista wyposażenia podaje jako standard „Tiltable & Telescopic Hydraulic Steering Wheel”, a jako opcję skórzaną kierownicę; strona katalogu poświęcona stanowisku kierowcy wymienia „Tiltable & Telescopic Electrohydraulic Leather Steering Wheel”. Opony mają rozmiar 215/75 R 16C i są montowane na obręczach 6J x 16”, a 16-calowe koła ze stopów lekkich są standardem. Karsan nie podaje formuły kołowej.

Pojemność pasażerska i układy miejsc

Karsan podaje „Class A Up to 20 Passengers (105 kWh)” oraz tabelę przykładowych układów, identyczną w katalogu angielskim, katalogu tureckim i na stronach produktowych, z uwagą „Values are examples. These values may change as +/- depending on the selected features.”

Angielski katalog ze stycznia 2024 r. podaje dla akumulatora 88 kWh te same układy M2. Jego układy M3 mieszczą łącznie 22 pasażerów bez miejsca dla wózka inwalidzkiego (9 siedzących i 13 stojących, 10 siedzących i 12 stojących oraz ponownie 22 z 2 siedzeniami składanymi) i 19 z jednym takim miejscem – tyle samo co w katalogach z czerwca 2026 r. Sekcja FAQ angielskiej strony produktowej podaje, że „e-Jest offers up to 10 fixed and 2 foldable seats”; sekcja FAQ tureckiej strony produktowej podaje pojemność do 25 osób („25 kişiye kadar”). Plastikowe siedzenia pasażerskie są standardem, a plastikowe siedzenia z tapicerką z tkaniny – opcją; katalog opisuje „all the front-facing fixed seats”.

Drzwi, podłoga i dostęp

Karsan opisuje podłogę jako „Original Low Floor” z wysokością stopnia 270 mm; katalog podaje, że „The low floor allows passengers to get in by just a half step.” Drzwi pasażerskie otwierane na zewnątrz są standardem, a drzwi pasażerskie przesuwne – opcją; ręczna pochylnia jest standardem, a elektryczna pochylnia – opcją. Obie opcje mają przypis „Can’t be used with 105 kWh + Class A + 9 Fixed + 2 Foldable Layout.” Drzwi kierowcy są opcją w dokumentach z 2026 r., a w katalogu ze stycznia 2024 r. były standardem. Turecka strona produktowa podaje drzwi jako „1200 mm Dışa Açılır / Kayar Kapı” (drzwi 1 200 mm otwierane na zewnątrz lub przesuwne). Strona produktowa wymienia „Wheelchair Traveling Area”, a zewnętrzny przycisk otwierania drzwi pod wycieraczką jest opcją.

Systemy bezpieczeństwa i wspomagania kierowcy

„GSR Package” jest standardem. W angielskim katalogu z czerwca 2026 r. i na angielskiej stronie produktowej jego przypis brzmi: „Includes: Emergency stop signal, Tyre pressure monitoring system, Blind spot information system, Reversing information system, Moving off information system, Alcohol Interlock Facilitation Installation, Intelligent speed assistance.” Turecki katalog i turecka strona produktowa dodają do tej listy „Sürücü Yorgunluk Tespit Sistemi” (wykrywanie zmęczenia kierowcy), tak jak angielski katalog ze stycznia 2024 r. dodawał „Driver drowsiness and inattention warning”. DDAW (ostrzeganie o senności i spadku poziomu uwagi kierowcy) jest wymienione osobno: jako opcja w obu katalogach z czerwca 2026 r. i jako standard na angielskiej i tureckiej stronie produktowej. Te systemy i ich terminy omówiono w artykule o obowiązkowych systemach wspomagania kierowcy.

„Cyber Security” jest standardem, z przypisem „ECE R.155: Protection of vehicle against cyberattacks; ECE R.156: Software update and software updates managment system” (pisownia oryginału). Standardem są system wykrywania pożaru w komorze akumulatorów, system wykrywania pożaru silnika elektrycznego, sygnał dźwiękowy biegu wstecznego, tylny czujnik parkowania, system telematyczny, bramka FMS i inteligentny tachograf. Opcjami są dwa pakiety kamer z rejestratorem DVR 1TB: kamery cofania, kierowcy i drzwi głównych albo kamery przednia, wewnętrzna, cofania, kierowcy i drzwi głównych. Podgrzewacz wstępny na olej napędowy jest opcją, której przypis podaje, że „includes Fire Supression System for pre-heater area”.

Stanowisko kierowcy, klimatyzacja i wyposażenie

Lista wyposażenia z 2026 r. podaje jako standard w pełni cyfrowy zestaw wskaźników, multimedialny ekran dotykowy i cztery głośniki; strona produktowa precyzuje „10’’ Full Digital Cluster” i „10.1” Multimedia Touchscreen”, a komunikat z 25 kwietnia 2025 r. – „12-inch touchscreen multimedia screen”. Radio z portem USB i wejściem AUX jest standardem na stronach produktowych i opcją w katalogach z czerwca 2026 r. Fotel kierowcy jest wymieniony w katalogu jako „8 Way Adjustable Pneumatic Driver Seat with Arm Rest (PILOT)” w standardzie, a ten sam fotel firmy SEGE – jako opcja; lista wyposażenia na stronie produktowej wymienia „Adjustable Driver Seat with Arm Rest (PILOT)”, a jej sekcja poświęcona stylistyce – „6 Way Adjustable Pneumatic Driver Seat”. Półzamknięta kabina kierowcy z miejscem na bagaż podręczny i schowek nad kierowcą są standardem; całkowicie wydzielona kabina kierowcy jest opcją.

Klimatyzacja przestrzeni pasażerskiej montowana na dachu, klimatyzacja kierowcy i wysokonapięciowy ogrzewacz są standardem. Standardem są też elektrycznie sterowane i podgrzewane lusterka boczne, lusterko krawężnikowe po prawej stronie, elektrycznie opuszczane i podgrzewane okno kierowcy, podgrzewane prawe przednie okno, podgrzewana szyba przednia, ręczny właz dachowy (elektryczny jako opcja) i zdalnie sterowany zamek centralny. Na zewnątrz standardem są światła drogowe i mijania LED, światła do jazdy dziennej LED i światła przeciwmgłowe; opcjami są trzecie światło stopu LED, tylne światła obrysowe i uchwyt na flagę. Wewnątrz standardem są ścieżka świetlna LED w przestrzeni pasażerskiej, niebieskie poręcze (ze stali nierdzewnej jako opcja), dwa przyciski stop na poręczach i wskaźnik przystanku z zegarem cyfrowym; opcjami są gniazda USB (typu A i typu C) na poręczach i na ścianach bocznych, router Wi-Fi, „Heightened Roof Destination Info Preparation with Digital Route Indicator”, przygotowanie pod kasownik i tablica reklamowa (tylko z całkowicie wydzieloną kabiną kierowcy).

Wersje z kierownicą po prawej stronie dla Wielkiej Brytanii i Japonii

Komunikat Karsana z 20 grudnia 2023 r. przedstawia e-JEST jako „the first right-hand drive vehicle in the history of the brand”, zaprezentowany podczas uroczystości w Ambasadzie Turcji w Japonii z udziałem dystrybutora Altech, i podaje dla niego „passenger capacity of 22”, „BMW’s 135 kW electric motor”, akumulator 88 kWh i zasięg do 210 km. Komunikat z 12 listopada 2024 r. informuje o premierze e-JEST z kierownicą po prawej stronie w Wielkiej Brytanii na targach EuroBus Expo w Birmingham, z partnerem EVM na Wielką Brytanię i Irlandię, i podaje „a passenger capacity of 17 people in the right-hand drive version exclusive for the UK market”, ten sam silnik, 88 kWh i do 210 km. Brytyjski katalog z kwietnia 2025 r. drukuje na jednej stronie „5,8 m Minibus | 17 Passanger Capacity”, a na innej układy do 15 pasażerów, „given according to the M2 category”.

Moc, moment obrotowy, promień zawracania, szerokość, zwis przedni i rozstaw osi są we wszystkich trzech kolumnach takie same jak w katalogach z czerwca 2026 r. Brytyjski katalog z 2025 r. i brytyjska strona produktowa wymieniają jako standard drzwi pasażerskie przesuwne, okna boczne z podwójnymi szybami, żółte poręcze, system monitorowania ciśnienia w oponach, podgrzewacz wstępny, siedzenia pasażerskie typu shuttle z trzypunktowymi pasami bezpieczeństwa i przygotowanie pod kasę biletową; katalog wymienia Q-Straint jako opcję, a strona produktowa jako standard. Żaden z dwóch brytyjskich dokumentów nie ma pozycji pakietu GSR, cyberbezpieczeństwa ani DDAW.

Historia rodziny JEST

Kalendarium Karsana podaje, że w 2013 r. Karsan „re-developed its product portfolio with its own vehicles, named Jest, Atak and Star”, a w 2017 r. „Jest+ was relaunched with an esthetic look and enhanced features”. Komunikat Karsana z 25 kwietnia 2025 r. nazywa tę linię „the JEST model family, whose production started in 2013” i informuje, że jej dziesięciotysięczny pojazd zjechał z linii fabryki Hasanağa w Bursie. Angielskie katalogi ze stycznia 2024 r. i z czerwca 2026 r. podają, że Jest zaspokaja potrzeby transportu publicznego „since 2013”, mając „more than 7,700 units on the road”; katalogi wersji z kierownicą po prawej stronie dla Japonii (grudzień 2023 r.) i Wielkiej Brytanii (maj 2024 r. i kwiecień 2025 r.) podają ponad 10 000 egzemplarzy („more than 10.000 units” w pisowni oryginału). Żaden otwarty dokument Karsana nie podaje danych technicznych JEST ani JEST+ z silnikiem wysokoprężnym.

Komunikaty Karsana z 2018 i 2019 r. używają nazwy Jest Electric. Komunikat z 4 sierpnia 2018 r. nazywa Jest Electric „the first product of the procurement agreement for electric vehicles signed between Karsan and BMW”, podaje, że testowali go inżynierowie BMW „on the Maisach track in Munich”, i przypisuje mu 170 KM, 290 Nm, jednobiegową skrzynię, akumulatory BMW o pojemności 33 lub 66 kWh, zasięg do 165 km, 10,1-calowy ekran multimedialny i niezależne zawieszenie czterech kół. Lista komunikatów prasowych Karsana zawiera wpis z 19 września 2018 r., według którego Jest Electric „left its mark on the 67th IAA Hannover Fair”. Kalendarium Karsana podaje 2018 r. jako rok, w którym „Karsan’s first electric vehicle e-JEST, which is electrified by BMW i, was launched in Munich, in cooperation with BMW”.

Komunikat z 18 lutego 2019 r. podaje, że Karsan „began serial production of Jest Electric in November”, a pierwsze dostawy zakończył „at the end of January”, i wymienia akumulatory 44 kWh lub 88 kWh oraz zasięg do 210 km. Komunikat z 20 maja 2019 r. wymienia Francję, Niemcy, Rumunię, Portugalię i Słowację jako pierwsze kraje, które otrzymały pojazdy „produced at Karsan’s factory in Bursa”, przy 35 zamówieniach i 20 dostarczonych pojazdach. Komunikat Karsana z 20 grudnia 2023 r. podaje, że elektryczna transformacja firmy „began with the 6-meter electric minibus e-JEST at the end of 2018”. Wersja z kierownicą po prawej stronie pojawiła się następnie w Japonii w grudniu 2023 r. i w Wielkiej Brytanii w listopadzie 2024 r., a akumulator 105 kWh – na targach Busworld 2025.

Na tych samych targach, które odbyły się w Brukseli od 4 do 9 października 2025 r., Karsan pokazał Autonomous e-JEST, który jego komunikat z 3 października 2025 r. nazywa „the Level 4 autonomous driving technology version of the e-JEST”. Strona z katalogami Karsana wymienia go jako osobną pozycję z własnym katalogiem.

Uwagi do źródeł

Powyższe wartości pochodzą z angielskiego katalogu Karsana datowanego na 3 czerwca 2026 r., które powtarza turecki katalog z tego samego dnia: kategoria M2 / M3, klasa A; elektryczny silnik trakcyjny BMW o mocy maksymalnej 135 kW (184 KM) i maksymalnym momencie obrotowym 290 Nm; prędkość maksymalna 70 km/h; maksymalna zdolność pokonywania wzniesień 25 proc.; promień zawracania 6 993 mm; akumulator Li-ion 105 kWh, którego pojemności Karsan nie dzieli na zainstalowaną i użytkową; zasięg 260 km według NEDC dla pojazdu w podstawowym wyposażeniu; ładowanie AC 22 kW w 4 h 45 min i DC Combo 80 kW w 1 h 20 min (do 80 proc.; turecki katalog oznacza oba czasy jako czasy do 80 proc.); szerokość 2 055 mm bez lusterek, wysokość 2 850 mm z klimatyzacją, wysokość wnętrza 2 185 mm, zwis przedni 1 200 mm, zwis tylny 895 mm; maksymalna masa całkowita zapisana jako 5 000 / 5 200 kg; opony 215/75 R 16C na obręczach 6J x 16; niska podłoga ze stopniem 270 mm; do 20 pasażerów w klasie A. Angielska i turecka strona produktowa Karsana podają wysokość 2 800 mm, wysokość wnętrza 2 253 mm i czasy ładowania 5 h (AC) i 80 min (DC), oba do 80 proc. Angielski katalog z 16 stycznia 2024 r. podaje 88 kWh, 210 km, 4 h (AC Type 2) i 65 min (DC Combo 2) oraz do 22 pasażerów w kategorii M3, klasie A. Brytyjski katalog wersji z kierownicą po prawej stronie z 28 kwietnia 2025 r. podaje M2, klasę A, 80 km/h, do 88 kWh, 210 km, 5 845 mm, wysokość wnętrza 2 245 mm, 5 000 kg i do 15 pasażerów; brytyjski katalog z 22 maja 2024 r. i japoński katalog z 1 grudnia 2023 r. podają M2 / M3, klasę A, 70 km/h, 5 900 mm, zwis tylny 950 mm, CHAdeMO 80 kW i do 22 pasażerów; brytyjska strona produktowa podaje 100 km/h i wysokość wnętrza 3 345 mm. Komunikaty Karsana z 2018 i 2019 r. podają dla Jest Electric 170 KM i 290 Nm, z akumulatorami 33 lub 66 kWh i zasięgiem do 165 km w sierpniu 2018 r. oraz 44 lub 88 kWh i do 210 km w lutym 2019 r.