Skrzynia biegów ZF TraXon: TraXon 2, TraXon 2 Coach z Intarderem i TraXon 2 Hybrid

TraXon to system zautomatyzowanej skrzyni biegów ZF Friedrichshafen do ciężkich pojazdów użytkowych, który ZF opisuje jako „modular transmission system” (modułowy system przekładni). ZF wprowadził go w 2014 r., produkuje go w zakładach w Niemczech, Chinach i Brazylii, a 25 lutego 2026 r. ogłosił, że z linii montażowej zjechał egzemplarz numer 1,5 mln. Jego następca, TraXon 2, to 12-biegowa zautomatyzowana skrzynia biegów do ciężkich ciężarówek i autokarów, która według ZF jest już produkowana; wersję autokarową można połączyć z retarderem Intarder firmy ZF, a wersja hybrydowa, TraXon 2 Hybrid, była w 2026 r. w fazie rozwoju i testów.

Stan na 9 listopada 2026 r. Tego dnia przeczytano: komunikaty prasowe ZF z 25 lutego 2026 r. o 1,5 mln egzemplarzy TraXon i z 16 kwietnia 2026 r. o TraXon 2 Hybrid oraz komunikat prasowy z 9 września 2026 r. o TraXon 2 z Intarderem w autokarze Hino S’elega.

Co ZF nazywa TraXonem

Komunikat ZF z 25 lutego 2026 r. nazywa TraXon „ZF’s automated manual transmission system for heavy-duty commercial vehicles” (systemem zautomatyzowanej skrzyni biegów ZF do ciężkich pojazdów użytkowych) i stwierdza, że „has surpassed 1.5 million units since 2014 launch” (od wprowadzenia w 2014 r. przekroczył 1,5 mln egzemplarzy). TraXon jest „Manufactured across ZF’s network of plants in Germany, China and Brazil” (produkowany w sieci zakładów ZF w Niemczech, Chinach i Brazylii). Komunikat ZF z 9 września 2026 r. mówi o „more than 1.5 million systems sold globally” (ponad 1,5 mln systemów sprzedanych na świecie) i nazywa TraXon 2 „the latest generation of the AMT family for heavy-duty trucks and coaches” (najnowszą generacją rodziny AMT do ciężkich ciężarówek i autokarów).

Jak UE definiuje zautomatyzowaną skrzynię biegów oraz jaką liczbę biegów i rozpiętość przełożeń ZF podaje dla 12-biegowego TraXona, opisano w artykule rodzaje skrzyń biegów w ciężarówkach; jak zautomatyzowana skrzynia manualna zmienia biegi i jak straty w skrzyni biegów wchodzą do wartości CO2 ciężarówki – w artykule zautomatyzowane skrzynie biegów.

TraXon 2

Komunikat ZF z 25 lutego 2026 r. opisuje wyposażenie TraXon 2: „the TraXon 2 is equipped with next generation microprocessors, integrated security modules and thorough functional software upgrades, as well as updated in-house designed and manufactured ECU and shift actuators.” (TraXon 2 ma mikroprocesory nowej generacji, zintegrowane moduły bezpieczeństwa i gruntowne funkcjonalne aktualizacje oprogramowania, a także zmodernizowany sterownik ECU i siłowniki zmiany biegów zaprojektowane i produkowane przez ZF.) Komunikat z 9 września 2026 r. opisuje ją jako „12-speed AMT” (12-biegową AMT), której sterownik ECU i siłowniki zmiany biegów „enable optimized gear selection and precise shifting performance” (umożliwiają zoptymalizowany dobór biegów i precyzyjną zmianę biegów), i dodaje: „A comprehensive software package and brake interaction functions” (rozbudowany pakiet oprogramowania i funkcje współdziałania z hamulcami). Christian Feldhaus, wiceprezes ZF odpowiedzialny za segment produktów Transmissions & Hybrids, opisuje TraXon 2 jako „a transmission that delivers even faster shifting, enhanced digital integration and improved fuel economy” (skrzynię biegów, która zapewnia jeszcze szybszą zmianę biegów, lepszą integrację cyfrową i większą oszczędność paliwa).

W kwestii paliwa komunikat z 9 września 2026 r. podaje jedną wartość: „Depending on the application and operating conditions, ZF estimates that TraXon 2 can reduce fuel consumption and CO₂ emissions by up to 1.7 percent compared with the former TraXon generation.” (W zależności od zastosowania i warunków eksploatacji ZF szacuje, że TraXon 2 może zmniejszyć zużycie paliwa i emisję CO₂ maksymalnie o 1,7% w porównaniu z poprzednią generacją TraXon.) Komunikat z 25 lutego 2026 r. wymienia zastosowania: „heavy-duty truck and coach applications as well as special applications such as medium-to-heavy-duty mobile cranes” (zastosowania w ciężkich ciężarówkach i autokarach, a także zastosowania specjalne, takie jak średnie i ciężkie żurawie samojezdne).

TraXon 2 Coach i Intarder

W przypadku autokarów ZF pisze: „TraXon 2 can be combined with ZF’s Intarder, a hydrodynamic retarder integrated into the transmission.” (TraXon 2 można połączyć z Intarderem ZF, retarderem hydrodynamicznym zintegrowanym ze skrzynią biegów.) Według ZF Intarder jest „Designed for applications with limited installation space” (przeznaczony do zastosowań z ograniczoną przestrzenią montażową), „provides powerful, wear-free auxiliary braking independently of engine speed” (zapewnia silne, bezzużyciowe hamowanie dodatkowe niezależnie od prędkości obrotowej silnika) i wspomaga stabilne zwalnianie na długich zjazdach oraz na autostradzie. Według danych ZF ogranicza on „the use of the service brakes by up to 90 percent” (użycie hamulców zasadniczych maksymalnie o 90%), co ZF wiąże z mniejszą emisją pyłu z hamulców. Retardery, hamulce silnikowe i przepisy o hamowaniu długotrwałym opisano w artykule retarder i hamowanie silnikiem; przystawki odbioru mocy i miejsca ich montażu – w artykule przystawka odbioru mocy.

Komunikat ZF z 9 września 2026 r. ogłosił TraXon 2 Coach ze zintegrowanym Intarderem w nowym autokarze turystycznym klasy premium Hino S’elega w Japonii, „the first HINO application of ZF’s TraXon 2 Coach solution” (pierwsze zastosowanie rozwiązania TraXon 2 Coach firmy ZF w pojeździe HINO). ZF dostarcza do S’elegi także elektroniczny układ hamulcowy, układ regulacji tłumienia, zawieszenie pneumatyczne i czujniki radarowe krótkiego zasięgu oraz stwierdza: „Through J-Bus, the joint venture between HINO and ISUZU, ZF’s commercial vehicle technologies used in the new HINO S’elega are also applied in the ISUZU Gala.” (Za pośrednictwem J-Bus, wspólnego przedsięwzięcia HINO i ISUZU, technologie ZF dla pojazdów użytkowych zastosowane w nowym HINO S’elega są stosowane również w ISUZU Gala.)

TraXon 2 Hybrid

TraXon 2 Hybrid dodaje do TraXon 2 silnik elektryczny. Komunikat ZF z 16 kwietnia 2026 r. podaje jego układ i moc: „The TraXon 2 Hybrid integrates an in-house developed electric motor and operates at 600 to 800 volts with 190 kW continuous power and higher peak power.” (TraXon 2 Hybrid ma zintegrowany silnik elektryczny opracowany przez ZF i pracuje przy napięciu od 600 do 800 V z mocą ciągłą 190 kW i wyższą mocą szczytową.) Silnik znajduje się „in the P2 layout between the clutch and transmission” (w układzie P2 między sprzęgłem a skrzynią biegów), co „enables pure electric operation up to the 12th gear and enables regenerative braking” (umożliwia jazdę wyłącznie na napędzie elektrycznym do 12. biegu oraz hamowanie odzyskowe). ZF nie podaje wartości mocy szczytowej.

ZF pisze, że jego „test evaluations confirmed that the system supports substantial CO2 reductions in long-haul and distribution applications when operated with consistent recharging” (oceny testowe potwierdziły, że układ umożliwia znaczne ograniczenie emisji CO2 w zastosowaniach dalekobieżnych i dystrybucyjnych przy regularnym doładowywaniu) i że to „supports the European fleet emissions targets for 2030” (wspiera europejskie cele emisyjne dla flot na 2030 r.). VECTO to narzędzie symulacyjne, z którego pochodzą te wartości. Komunikat stwierdza również: „ZF also supports the call for the classification of PHEV trucks within European toll systems, including total weight compensation, to be similar to what is already implemented for electric trucks.” (ZF popiera również apel, aby ciężarówki PHEV klasyfikować w europejskich systemach opłat drogowych, łącznie z kompensacją masy całkowitej, podobnie jak to już wprowadzono dla ciężarówek elektrycznych.) Według ZF hybryda wykorzystuje elementy jego platformy elektromobilności, do której należą centralny napęd elektryczny CeTrax 2 i osie elektryczne AxTrax 2.

Ciężarówki i autokary w tym serwisie ze skrzynią TraXon

Te strony modeli wymieniają skrzynię TraXon na podstawie dokumentów producentów:

• DAF XD, DAF XF, DAF XG i DAF XG+: 12-biegowa zautomatyzowana skrzynia biegów TraXon, standardowa w XF, XG i XG+, a w XD łączona z silnikiem MX-11.
• Iveco S-Way i Iveco X-Way: 12-biegowa TRAXON Gen2 by ZF w komunikatach Iveco z 2023 r.; Iveco T-Way: Traxon 2, 12-biegowa, dla roku modelowego 2024. Komunikat Iveco z 2019 r. o premierze S-Way i komunikat z 2021 r. o premierze T-Way nazywają zautomatyzowaną skrzynię biegów Hi-Tronix.
• MAN TGX: TraXon Torque ze sprzęgłem z przetwornikiem momentu obrotowego w 250-tonowej gamie MAN-a do transportu ciężkiego; pozostałe skrzynie biegów TGX noszą nazwę TipMatic MAN-a.
• Neoplan Tourliner: „MAN TipMatic® automated ZF TraXon 12-speed gearbox” (zautomatyzowana 12-biegowa skrzynia biegów MAN TipMatic® ZF TraXon) w jednym dostarczonym egzemplarzu Tourliner P20.
• Mercedes-Benz Tourismo, Setra ComfortClass i Setra TopClass: ZF TraXon 2 Coach.
• Temsa Maraton: zautomatyzowana skrzynia biegów ZF Traxon, 12 biegów do przodu i 1 wsteczny, z silnikiem DAF MX11 o mocy 330 kW.
• Tatra Phoenix: przede wszystkim zautomatyzowane skrzynie biegów ZF TraXon, na życzenie automatyczna skrzynia biegów Allison.
• Sitrak C7H: zautomatyzowana skrzynia biegów ZF TraXon wśród skrzyń biegów wymienionych w instrukcji obsługi z 2020 r.