Iveco Crossway LE

Crossway LE, tam adıyla Crossway Low Entry, Iveco Bus’ın şehir içi ve şehirlerarası hizmet için ürettiği alçak girişli otobüstür. Iveco onu “The universal bus” olarak adlandırıyor. Taban ön ve orta kapılar arasında alçaktır; ürün sayfası tahrik sistemini “based on the proven CROSSWAY normal-floor vehicle” olarak tanımlıyor, yani Iveco Crossway sayfasında anlatılan otobüse dayandırıyor. Broşür iki versiyon, City ve Line; dört uzunluk, 10,8 m, 12 m, 13 m ve sonuncusu üç akslı olan 14,5 m; ve altı tahrik sistemi listeliyor: tam elektrikli, Tector 7 dizel, Cursor 9 dizel, Cursor 9 CNG, hibrit dizel ve hibrit CNG.

Bu sayfa, hepsi 9 Kasım 2026’da okunan beş Iveco belgesine dayanıyor: altbilgisinde “PUBLICATION CROSSWAY LE_EN 02/25” yazan İngilizce Crossway Low Entry broşürü; Iveco Bus’ın uluslararası sitesindeki, ikisi de tarihsiz Crossway Low Entry ve Crossway ürün sayfaları; elektrikli Line için DTCWLEELEC0224 belge kodlu Fransızca “LINE 12/13 m – ELEC – MY2024” föyü; ve Iveco Group’un normal tabanlı Crossway ELEC hakkındaki 3 Aralık 2024 tarihli basın bülteni. Açılan hiçbir belge bir piyasaya çıkış tarihi, önceki nesiller, bir emisyon sınıfı, içten yanmalı motorların silindir hacmi ya da torku, şanzımanların adları, bir tahrik formülü ya da elektrikli Line dışındaki herhangi bir versiyon için eksiksiz bir ölçü ve ağırlık seti vermiyor.

Versiyonlar, uzunluklar ve tahrik sistemleri

Ürün sayfası City versiyonunu “Designed primarily for urban traffic, but also suitable for suburban routes” olarak tanımlıyor; ön ve orta kapılar arasındaki alçak taban üzerinden engelsiz erişim sunuyor ve standart olarak manuel bir tekerlekli sandalye rampası taşıyor; broşür onu iki ve üç kapılı versiyonlarla listeliyor. Line versiyonu kısa ve orta mesafeli taşımacılık içindir; ürün sayfası opsiyonları arasında iç bagaj raflarını ve yatırılabilir koltukları, standart donanım olarak da ESP’yi sayıyor. Her iki versiyona da manuel ya da elektrikli rampalar ve engelli yolcular için ayrılmış bir iç alan takılabiliyor; bu, otobüslerde erişilebilirlik yazısının konusudur. Broşür “up to 1200 possible configurations” veriyor ve kapıların elektrikli ya da pnömatik olarak çalıştırıldığını belirtiyor.

Ürün sayfası gamı farklı sayıyor: “City & Intercity versions, 4 lenghts and 3 drivelines availability”. Üç akslı Crossway LE’yi şehir içi ve şehirlerarası görevler için, “such as line operations on regional / national roads requiring significant passenger capacity”, sunuyor ve dönüş çapını 23,8 m olarak veriyor.

Motorlar ve şanzımanlar

İçten yanmalı motorlar Iveco’nun Tector 7 ve Cursor 9 motorlarıdır. Broşür Tector 7 ile Cursor 9’u “Diesel / HVO / XTL” için, doğal gazlı bir Cursor 9’u da CNG ya da biyometan için listeliyor; HVO, HVO yakıt nedir yazısında anlatılıyor.

Broşürün özet sayfası “Electric, CNG, HYBRID and HI-SCR engines” ve “2 automatic gearboxes” listeliyor ve iki şanzımandan hiçbirinin adını vermiyor. Doğal gaz bölümü motoru “Cursor 9 NP/360 hp” olarak adlandırıyor.

Hibrit

Broşür Crossway LE Hybrid’in sistemini tek bir cümleyle anlatıyor: “The hybrid system mainly consists of a 48 V battery and a 35 kW generator connected to the gearbox.” Sistemi bir kontrol ünitesi yönetiyor; broşürün çizimi buna bir 24/48 V dönüştürücü ekliyor. Sistem otobüs hızlanırken motora destek oluyor, frenlerken enerji geri kazanıyor ve araç dururken motoru durduruyor; Iveco buna Stop&Start diyor. Iveco “Up to 16% reduction in CO2 emissions” iddiasında bulunuyor. Broşür hibrit gamını şöyle listeliyor: Cursor 9 dizel motorlu 10,8, 12, 13 ve 14,5 m otobüsler, “XTL compatible, available in Class I and II”; biyometanla uyumlu Cursor 9 Natural Gas motorlu 12 m Sınıf I otobüs; ve 12 ve 13 m Sınıf II doğal gazlı versiyonlar. Sınıf I ve Sınıf II, otobüs sınıfları yazısında açıklanan otobüs sınıflarıdır.

Doğal gaz

Broşüre göre CNG’li otobüste “the patented integrated gas tanks have been integrated into the roof space”; broşür yüksekliği tekerlekten çatıya 3.210 mm olarak veriyor ve azami iç tavan yüksekliğinin “identical to a Crossway coach” kaldığını belirtiyor. Özet sayfası hem dizel hem CNG versiyonları için aynı yüksekliği, “3,21”, veriyor. Iveco, doğal gazla “particle levels are close to zero and NOx emissions are reduced by more than one third” olduğunu, biyometan versiyonunun emisyonlarının ise “reduced by up to 95%” olduğunu belirtiyor; ürün sayfası bu %95’i CO2’ye bağlıyor.

Crossway LE ELEC

Broşür, Crossway LE ELEC’in “is available in 12 m and 13 m long versions in its city variant (Class I) and will also be available in an intercity version (Class II)” olduğunu söylüyor. Iveco Group, normal tabanlı Crossway ELEC hakkındaki Aralık 2024 tarihli bülteninde “the already available Low Entry version” diye söz ediyor ve yeni modelin elektrikli aktarma organlarını “identical to that of the Low Entry ELEC model” olarak tanımlıyor.

Otobüste, broşürün tablosunda bir Siemens ünitesi olarak geçen, 290 kW güçlü ve 3.000 Nm azami torklu merkezi bir elektrik motoru ve FPT’nin monte ettiği NMC lityum bataryalar var. Çatı ile arka bölme arasında dağıtılan beş, altı ya da yedi paket, Sınıf I versiyonda 346, 416 veya 485 kWh, Sınıf II versiyonda 416 veya 485 kWh sağlıyor. Broşür tek bir CCS Combo 2 soketi üzerinden 5 saatlik depo şarjı, yükselen ya da inen tipte opsiyonel bir pantograf ve “around 400 km” menzil veriyor. Pantografla şarj, fırsat şarjı ve pantograflar yazısında anlatılıyor. Broşürün bileşen çiziminde 7,5 t’luk bir ön aks ve entegre kompresörlü bir klima ünitesi görülüyor.

Elektrikli Line föyü

Iveco Bus France’ın “CROSSWAY LE ELEC Classe II” başlıklı “LINE 12/13 m – ELEC – MY2024” föyü, elektrikli Line’ı iki uzunlukta veriyor.

Föy yükseklik satırını “Hauteur H.T. (sans / avec AC)” etiketiyle, iki değerini de “charge de nuit” ve “pantographe” işaretleriyle basıyor ve her iki koltuk sayısına “Calcul de répartition des charges obligatoire” notuyla ayakta yolcu yerleri ekliyor. Motor, ELFA 3 serisinden bir Siemens senkron motor; föy onu “PUISSANCE (max / peak)” başlığı altında “310 kW / ECE R85 290 kW”, 1.150 d/dk’da 30 dakika için 185 kW, 1.150 d/dk’da 1.536 Nm nominal tork ve 3.000 Nm azami torkla veriyor; çekiş motoru aynı zamanda retarder işlevi görüyor. Standart batarya, R100.03’e göre homologe edilmiş, sıvı soğutmalı yedi FPT NMC paketinden oluşan 485 kWh’lik bataryadır; opsiyon ise 416 kWh’lik altı pakettir. CCS Combo 2 soketi arkada sağ taraftadır; önde tekerlek davlumbazlarının üzerindeki soketler ve 450 A’lik pantograf hızlı şarjı opsiyoneldir.

Arka aks, merkezi tek redüksiyonlu ve 6x37 (6,17) oranlı bir Meritor U17X; ön aks bağımsız tekerlekli bir R175E ve direksiyon elektrik destekli. Süspansiyon, seviye düzeltmeli ve tamamen elektro-pnömatik: önde iki hava körüğü, iki amortisör, bir denge çubuğu ve bir seviye valfi; arkada dört hava körüğü, dört amortisör, bir denge çubuğu ve iki seviye valfi; ayrıca yükseltme ve çökme (kneeling) sistemi var. Elektrikli bir hava kompresörü 11 bar’da çalışıyor. Pnömatik frenlerde ABS, ASR, EBS, AFU ve ESP, önde ve arkada yüzer kaliperli disk frenler ve arka tekerleklerde iki yaylı silindirli pnömatik bir park freni bulunuyor. Lastikler 275/70 R 22.5 ölçüsünde.

Gövde, kalıplanmış kompozit ön ve arka yüzleri olan kaynaklı çelik bir yapı; korozyona karşı kataforez daldırma koruması uygulanıyor. Ön kapı 800 mm’lik tek kanatlı elektrikli sürgülü kapı, orta kapı ise 1.200 mm’lik çift kanatlı elektrikli sürgülü kapı; 1.200 mm’lik çift kanatlı bir ön kapı opsiyonel. İçeride 2 noktalı emniyet kemerli sabit Lineo konsol (cantilever) koltuklar, ön bölümde düz bir taban, hareket kabiliyeti kısıtlı yolcular için iki koltuk ve bir tekerlekli sandalye yeri, elektrikli bir tekerlekli sandalye rampası (opsiyon olarak manuel rampa) ve yolcu bagaj rafları var. Föy, sis farlı ve dinamik viraj aydınlatmalı tam LED farları, çatı klimasını, 30 kW’lık tamamen elektrikli bağımsız ön ısıtıcıyı, 3 noktalı emniyet kemerli, havalı süspansiyonlu ISRI NTS2 sürücü koltuğunu, hareketli bir VDV gösterge panelini, 7 inçlik renkli ekranı, hız sabitleyiciyi, Draeger alkol kilidini ve Smart Pack veri arayüzünü listeliyor. R107 regülasyonunun 8. ekine ve 11. eke, ayrıca “GSR B - 2019/2144” ile, yani Genel Güvenlik Tüzüğü olan (AB) 2019/2144 sayılı Tüzük ile uygunluk beyan ediyor: sağ taraf kör nokta izleme (BSIS), ön kör nokta izleme (MOIS), arka kamera (REV), trafik işaretlerinden hız sınırı bilgisi (ISA), uyuşukluk uyarısı (DDAW), alkol kilidi hazırlığı (ALC), lastik basıncı izleme (TPMS), acil durdurma sinyali (ESS) ve siber güvenlik; sol taraf kör nokta izleme opsiyonel.

Sürücü alanı

Broşür, sürücüye yakın yeni kumandaları olan yeniden tasarlanmış bir gösterge paneli, ana işlevler için direksiyon kumandaları ve Driving Style Evaluation’ı, motor yağı seviyesini, şanzıman bilgilerini ve hız sabitleyici için ayarlanan hızı gösteren tamamen renkli 7 inçlik bir gösterge ekranı tarif ediyor. Gösterge paneli komutları kişiselleştirilebiliyor; broşür saklama alanları, şarj prizleri, çift USB soketi ve bardak ve şişe tutucu listeliyor. Özet sayfası sürücü alanını “VDV compliant” olarak niteliyor ve bir dipnotta “VDV options available for Crossway Low Entry, city and intercity versions, all lengths” yazıyor; broşürün çiziminde VDV/EBSF’ye göre konumlandırılmış su geçirmez merkezi klima kumandası, döner koltuk, sürücü kapısına entegre çanta yeri ve işletmecinin sistem terminali için bir alan görülüyor. Ürün sayfası buna direksiyondaki radyo kumandalarını ve sürücü alanıyla yolcu bölmesinin kliması ve bağımsız ısıtma için tek bir entegre paneli ekliyor.

Güvenlik ve sürücü destek sistemleri

Ürün sayfası ABS ve ASR’li fren kontrolünü ve ESP’yi listeliyor. Aracın, yapısının ve bileşenlerinin korozyona karşı katodik daldırma kaplamadan geçtiğini belirtiyor ve “Compliance with Regulation R66/02 with a reinforced structure in case of vehicle rollover” ifadesini veriyor; bu, BM 66 sayılı Regülasyon yazısında anlatılan devrilme testidir.

Broşüre göre yeni ön yüzde dört destek sistemi yer alıyor: BSIS, Blind Spot Information System; MOIS, Moving Off Information System; ISA, Intelligent Speed Assistant; ve DDAW, Driver Drowsiness Attention Warning. Ön yüzdeki bir radar ve ön camın arkasındaki bir kamera “Vulnerable Road Users approaching frontally and from lateral directions, as well as road signals” algılıyor; kameradaki bir ışık sensörü farları otomatik olarak açıyor. Ürün sayfası kör nokta tanıma, yayalar ve bisikletliler için çarpışma uyarıları, lastik basıncı izleme, alkol test cihazı hazırlığı ve araç içi siber güvenliği Genel Güvenlik Tüzüğü teknolojileri arasında sayıyor; bu teknolojilerin listesi zorunlu sürücü destek sistemleri yazısında yer alıyor.

Bağlanabilirlik

Broşür “The Smart Pack is included as a series equipment in all IVECO BUS heavy range vehicles” diyor; Smart Pack, filo panoları ve Driving Style Evaluation ile IVECO ON müşteri portalına ve elektrikli otobüsler için çekiş bataryası raporu da dahil kontrol odası raporlarına erişim sağlıyor; broşür ayrıca kablosuz (over-the-air) yazılım güncellemeli IVECO Easy Bus uygulamasını da anlatıyor. Avrupa ITxPT birliğinin belirlediği TiGR Web API, filo verilerini işletmecinin kendi sistemlerine iletiyor; opsiyonel bir Premium Pack ise şarj istasyonlarının izlenmesi ve akıllı şarj dahil ChargePoint’in filo yönetimini ekliyor.

Üretim ve satış

Iveco Group’un Aralık 2024 tarihli bülteni, yeni Crossway ELEC’in “will be produced at the Vysoke Myto plant in the Czech Republic”, “Like the other models in the CROSSWAY range”, olduğunu söylüyor. Crossway LE ürün sayfası “The CROSSWAY has already sold nearly 33,000 units since its launch more than 10 years ago” diyor; Iveco’nun uluslararası Crossway sayfası ise Crossway için “more than 50.000 units sold so far” veriyor.

Kaynak notları

Tablo, Iveco’nun 02/25 broşürünün dizel ve doğal gazlı versiyonlar için verdiği motorları ve yüksekliği, 3.210 mm’yi, ve City ELEC’in (Sınıf I) elektrikli tahrikini verir. Broşür Tector 7’yi 210 kW (286 hp) ve 228 kW (320 hp) olarak, ikinci değeri Line’da tek başına, Cursor 9’u ise dizel olarak, doğal gazlı motor olarak ve her iki hibritte 265 kW (360 hp) olarak basıyor. Hibrit, 48 V’luk bir batarya ve şanzımana bağlı 35 kW’lık bir jeneratör ekliyor. City ELEC’te 290 kW ve 3.000 Nm’lik bir Siemens merkezi motor ve beş, altı veya yedi pakette 346, 416 veya 485 kWh’lik FPT NMC bataryalar var; broşür bir CCS Combo 2 soketi üzerinden 5 saatlik depo şarjı ve yaklaşık 400 km menzil veriyor. Broşürün “will also be available” dediği elektrikli Line’ın (Sınıf II) Fransızca bir MY2024 föyü var: 12.050 veya 12.965 mm uzunluk, 2.550 mm genişlik, gece şarjı için 3.422 mm ve pantografla 3.470 mm yükseklik, 6.030 ve 6.945 mm dingil mesafeleri, 17.900 kg azami yüklü ağırlık, önde 7.500 kg ve arkada 12.500 kg aks yükleri, 6,17 oranlı Meritor U17X arka aks, 275/70 R 22.5 lastikler ve standart olarak yedi pakette 485 kWh, opsiyon olarak altı pakette 416 kWh. Iveco’nun belgeleri dört noktada çelişiyor: motor broşürde 290 kW, Fransızca föyde “310 kW / ECE R85 290 kW”; elektrikli Line broşürde 42 + 2 ve 48 + 2, föyde “44 places ou 42 + 1UFR” ve “50 places ou 48 + 1UFR” koltukla veriliyor; broşür altı tahrik sistemi, ürün sayfası “3 drivelines” sayıyor; ürün sayfası Crossway için “nearly 33,000 units” satış verirken uluslararası Crossway sayfası “more than 50.000” veriyor. Açılan hiçbir belge bir piyasaya çıkış tarihi, önceki nesiller, bir emisyon sınıfı, içten yanmalı motorların silindir hacmi ya da torku, şanzımanların adları ya da bir tahrik formülü vermiyor.